۱۳۹۱/۱۲/۲۳

سدسازی مهمترین عامل خشک شدن دریاچه اورمیه، بهره برداری از 13 سد در آزربایجان شرقی

کارشناسان بی طرف محیط زیست داخلی و جهانی در این نکته که سدسازی بی رویه بدون در نظر گرفتن حق آبه دریاچه اورمیه مهمترین عامل خشک شدن دریاچه بوده است اتفاق نظر دارند و مهمترین راح حل برای احیاء دریاچه اورمیه را گشودن حق آبه از سدهای موجود ، توقف سدسازی و ...معرفی می کنند. در حالیکه دولت ایران طی مصوبه ای به تاریخ 14 آبان 1391 خبر از توقف سدسازی در حوضه آبریز دریاچه اورمیه را با پروپاگاندای وسیع دولتی منتشر کرده است ولی پس از این حرکت تبلیغاتی بیش از 20 سد جدید تنها در آزربایجان شرقی  و آزربایجان غربی به بهره برداری رسیده است و مطالعات و پروژه های سدسازی در منطقه نیز کماکان ادامه دارد. خبر بهره برداری از 13 سد جدید در آزربایجان شرقی نیز در همین رابطه قابل تامل می باشد.
بر اساس آمار رسمی دولت ایران تنها در دولت نهم و دهم 13 سد جدید با ظرفیت 1 هزارو 212 میلیون مترمکعب با سرمایه بالغ بر 3 هزار و 458 میلیارد تنها در آربایجان شرقی به بهره برداری رسیده است. از سدهای به بهره برداری رسیده در این مدت می توان به سدهای جوقان، گلفرج جلفا، صومعه علیا میانه و یالقوز آقاج، سهند، قیصرق، خرمدق و ماهی آباد و .. اشاره نمود.
در حالیکه در دنیا مظرات سدسازی نسبت به محیط زیست مورد سوال واقع شده در ایران ما شاهد ساخت انبوه سدها بدون در نظر گرفتنت مسائل اکولوژیکی هستینم و فجایع محیط زیستی قرنی همچون خشکاندن دریاچه اورمیه نیز در همین رابطه تحقق یافته است. 
آمار رسمی دولتی از تعدد سدهای موجود در حوضه آبریز دریاچه اورمیه تاکنون منتشر نشده است ولی آمارهای غیردولتی کارشناسان محیط زیست داخلی حاکی از وجود حداقل 63 سد بر روی دریاچه اورمیه می باشد، رقم فوق سوای سدهای کوچکی هست که از سوی جهاد کشاورزی بر روی دریاچه اورمیه ساخته شده است.