کاهش دوباره 10 سانتی‌متری تراز آب دریاچه اورمیه

اومود اورمولو

بر اساس گفته‌های مدیر دفتر استانی ستاد به اصطلاح احیاء دریاچه اورمیه، نسبت به مدت زمان مشابه سال گذشته دریاچه اورمیه با کاهش 10 سانتی‌متری تراز آب مواجه می‌باشد.

فرهاد سرخوش طی مصاحبه‌ای که با سایت دولتی ایسنا داشته وسعت دریاچه اورمیه را 3800 کیلومتر بیان کرده که وسعت دریاچه اورمیه نیز نسبت به مدت مشابه سال گذشته 67 کیلومتر کاهش یافته است.

آب دریاچه  اورمیه اکنون 4 میلیارد و 160 میلیون مترمکعب سنجیده شده است که آب دریاچه نیز در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته 310 میلیون مترمکعب کاهش یافته است. در عین حال از خرداد ماه سال جاری تاکنون ورودی آب به دریاچه اورمیه تماما قطع شده و آب موجود در دریاچه نیز بر اثر گرما و تبخیر کاهش پیدا کرده است. سرخوش اذعان نموده که به دلیل آغاز فصل کشاورزی در منطقه تا سه ماه آینده پرداخت حقابه‌ زیست‌محیطی دریاچه اورمیه را شاهد نخواهیم داشت.

هر چند که مدیر دفتر استانی ستاد به اصطلاح احیاء دریاچه اورمیه کاهش 10 سانتی‌متری تراز آب، وسعت دریاچه و حجم آب دریاچه اورمیه را در این موقع از سال طبیعی خوانده، ولی بر اساس نتایج پژوهش‌ بی‌طرفی که طی روزهای گذشته منتشر شده است در صورت بروز مجدد خشکسالی وضعیت دریاچه اورمیه مجددا ناپایدار خواهد شد.

بسیاری از کارشناسان بی‌طرف محیط‌زیست سیاست سدسازی بدون احتساب حق‌آبه دریاچه اورمیه، افزایش سطح زیرکشت به دو برابر، افزیش 2 برابی جمعیت، سیستم آبیاری سنتی و قدیمی، کاشت محصولات آب‌بری همچون چغندرقند و ... از جمله مهمترین عوامل خشکاندن دریاچه اورمیه می‌باشند. 

نتایج یک پژوهش: با بروز مجدد خشکسالی وضعیت دریاچه اورمیه ناپایدار خواهد شد

بر اساس پژوهشی که مشترکا توسط پیمان صائمیان و امید علمی در انستیتو زمین‌سنجی دانشگاه اشتوتگارت آلمان و دانشکده علوم جغرافیایی دانشگاه بریستول انگلیس صورت گرفته است، در صورت بروز مجدد خشکسالی محتملا شاهد وضعیت ناپایدار دریاچه اورمیه خواهیم بود.

در این پژوهش با استفاده از مشاهدات ماهواره‌ای و اندازه‌گیری داده‌های مختلف مثل سطح آب، مساحت و حجم آب دریاچه اورمیه، بررسی میزان تبخیر و بارندگی منطقه و... بررسی شده است.

بنا به مطالعه صورت گرفته دریاچه اورمیه از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ تثبیت شده است و روند مثبتی در تراز سطح آب (۱۴/۵سانتی‌متر در سال)، مساحت دریاچه اورمیه (۲۰۴ کیلومتر مربع در سال) و حجم آب (۰/۴۲ کیلومتر مکعب) داشته است.

بررسی‌های محققان حاکی از ان هست که به جز سال ۲۰۱۷ (دو ماه با خشکسالی متوسط) و ۲۰۱۶ (به نسبت مرطوب)، همه سال‌ها مطابق با اقلیم‌شناسی بلند مدت حوضه آبریز دریاچه اورمیه بوده است. با این حال حوضه آبریز دریاچه اورمیه در بهار ۲۰۱۹ آب زیادی از باران شدید دریافت کرده است. تجربه چنین دوره‌ای بدون خشکسالی از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ به توقف کوچک شدن دریاچه اورمیه و رفتن آن به سمت مرحله احیا، کمک چشم‌گیری کرده است.

همچنین تعادل آب دریاچه اورمیه نشان می‌دهد که حدود ۸۰% افزایش حجم آب دریاچه از سال ۲۰۱۵ ناشی از روند مثبت جریان ورودی رودخانه‌ها و مخازن است و ۲۰% باقی‌مانده به دلیل افزایش یافتن میزان بارش به خود دریاچه بوده است.

روند مثبت آب‌گیری ۰/۴۵ کیلومتر مکعب در سال در یک طرف و روند مثبت حجم آب دریاچه اورمیه در سمت دیگر، نشان می‌دهد که دریاچه اورمیه از بخش قابل توجهی از آب بهره‌مند شده است که برای اهداف کشاورزی استفاده نشده، و به جای آن به دریاچه رها شده است.

بررسی‌ها نشان داد که ذخیره آب از سال ۲۰۱۵ تا پایان سال ۲۰۱۷ کاهش قابل توجهی نداشته و از سال ۲۰۱۵ روی هم رفته، ۱/۷±۷/۲ میلی‌متر افزایش یافته است. شرایط جدید ذخیره و شار آب حوضه اورمیه با شرایط حوالی سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۲ قابل مقایسه است.

به گفته پژوهشگران یاد شده «به نظر می‌رسد که تثبیت شکننده است، چرا که بیشتر افزایش حجم آب دریاچه اورمیه در منطقه کم عمق جنوب که در فصل‌های گرم پتانسیل تبخیر زیادی دارند، پخش شده است. علاوه بر این، به دلیل همبستگی زیاد بین سطح آب دریاچه اورمیه و میزان بارش، مرحله بهبودی مشاهده شده در سال ۲۰۱۶ و نیمه اول سال ۲۰۱۹ ممکن است در صورت دوره خشکسالی طولانی‌تر، ادامه نداشته باشد».

برای دستیابی به یک احیای پایدار، نیاز به تلاش‌های بی‌شماری مثل جلوگیری از انحراف جریان آب دریاچه اورمیه به سمت زمین‌های کشاورزی است. نتیجه این پژوهش نشان داد که دریاچه اورمیه با یک روند عمدتا مثبت در جریان‌های ورودی، به دلیل بارندگی شدید در سال ۹۸ (۲۰۱۹ میلادی)، تثبیت شده است و بیم آن وجود دارد که با خشکسالی در سال‌های آینده این روند معکوس شود.

نتایج این پژوهش در آخرین شماره نشریه Science of the Total Environment منتشر شده است.

دریاچه اورمیه بر اثر سیاست سدسازی بدون احتساب حق‌آبه دریاچه، توسعه زمین‌های تحت کشت به دوبرابر، افزایش 2 برابری جمعیت منطقه، سیستم آبیاری قدیمی و سنتی، تشویق کاشت محصولات آب‌بر مثل چغندرقند در منطقه و ... خشکانده شده است.

سدسازی نیم میلیارد انسان را به فقر و فلاکت کشانده است

نوشتهء آنه مینارد – نشنال جیوگرافیک آمریکا – ترجمهء عبداللطیف عبادی

با سدهایی که در دنیا ساخته میشوند ، شهرهایی هم هستند که بواسطهء آنها  در سرزمینهای خشک پدیدار میشوند و رونق می گیرند . اما به چه قیمتی؟ گزارشهایی علمی که جدیدا” منشر شده اند نشان می دهند که این سدها هزینه ای گزاف را بر مردمی فقیر تحمیل می کنند . برایان نیچر مدیر برنامهء جهانی آب اشامیدنی تخمین می زند که در یک قرن گذشته ،  چهل تا هشتاد میلیون نفر بطور مستقیم به دلیل ساخته شدن این سدها ( و بر اثر به زیر آب رفتن خانه و کاشانه و زمینها و محل زندگی و معیشتشان ) آواره شده اند . اما جدای از آنها ، چه تعداد از مردمی که در پایین دست سدها زندگی می کنند نیز متحمل رنج و مرارت شده اند؟ مطالعات و سنجشهای آماری برنامهء جهانی آب شیرین این جمعیت را بالغ بر ۴۷۲ میلیون نفر تخمین می زند . برایان ریچر می گوید علاوه بر کشاورزان زمین از دست داده و ماهیگیران بی کار شده ای که سدها زندگی آنها را ساقط کرده اند ،  سایر کسانی که در جوار رودخانه های مسدود شده و در پایین دست و بالا دست آن رودخانه ها زندگی می کنند نیز بعد از ساخته شدن این سدها و برهم خوردن روال طبیعی زندگی شان دیگر قادر به ماندن در سرزمین تاریخی خود نیستند چراکه نمی توانند خود را با شرایط جدید وفق بدهند و دچار فلاکت میشوند . برای مثال وقتی در سال ۱۹۷۹ سد ماگا در کشور آفریقایی کامرون ساخته شد ، خودبخود زمینهایی کشاورزی که هر ساله و بطور طبیعی با طغیان آبهای آن رود به زیر کشت می رفتند خشکیدند و با متوقف شدن جریان آن رودخانه در پشت سد ، ماهیگیران نیز بیکار شدند و ویژگی های طبیعی و جغرافیایی منطقه برهم خورد . بطوری که سالیانه دو میلیون و چهارصد هزار دلار به اقتصاد محلی آن منطقه زیان وارد شد و بتدریج فقری ناخواسته دامنگیر مردم آن کشور گردید . اتحادیهء جهانی محیط زیست وضعیت زندگی در اطراف هفت هزار سد دنیا را تا شعاعی ده کیلومتری بررسی کرده است . مردمی که در روستاها و مناطق عشایری و دهکده های بالا دست و پایین دست این سدها زندگی می کنند سرنوشت غم انگیزی داشته اند . هشتاد و پنج درصد از مردمی که ساخته شدن سد زندگی شان را به فلاکت کشانده است در قارهء آسیا زندگی می کنند .

ساختن سدهای جدید در جهان به حالت انفجار رسیده است .   بطوریکه تعداد سدهای بزرگ ( با ارتفاع بالای ۱۵ متر ) از ۵۰۰۰ سد در سال ۱۹۵۰ به  ۵۰۰۰۰  (پنجاه هزار)  سد در سال جاری رسیده  است .  خوبی ها و مزایایی که ساخته شدن سدها در بر دارند بر کسی پوشیده نیست . شهرها پیشرفت خود را مدیون همین سدها هستند و از سیاتل آمریکا  گرفته تا شهر شانگهای چین ، سدها تامین کنندهء آب و بخشی از انرژی برق مورد نیاز برای زندگی روزمره مردم و نیز استفاده در صنایع کشاورزی هستند . اما ساندرا پاستل مدیر برنامهء سیاست جهانی آب می گوید بهایی که برای ساخت و داشتن این سدها پرداخته میشود به مراتب بیشتر از از حاصلی است که از ساختن و داشتن آنها به دست می آید . به عبارتی دیگر،  زیان سدها بیشتر از سود و فایدهء آنهاست . سدها نه تنها زندگی مردم محلی ،  بلکه کل اقلیم زیست محیطی و جغرافیایی یک منطقه را ویران می کنند . یکی از کارشناسان سازمان ملل متحد می گوید :  وقتی سدی ساخته میشود و به درستی از آن استفاده نمی شود و مدیریت لایقی هم ندارد ، نتیجه اش بستن جریان زندگی یک رودخانه است . درست مانند بستن راه تنفس بر یک بیمار . او به برای مثال به سد گلن اشاره می کند که چگونه مسیر طبیعی و تاریخی رودخانهء کلرادو را در منطقهء گراند کانیون آمریکا بر رودخانه بست و اقلیم مسیر طبیعی رودخانه را خشک و شوره زار کرد و چرخهء حیات را نیز در آنجا از بین برد . اخیرا” دولت آمریکا متوجه  زیانهای فاجعه بار سدها شده است . این کشور برای چارهء کار ، راه بخشی از آب رودخانه را که پشت سد نگه می داشت و برای چرخاندن ژنراتورها و تولید برق از آن استفاده می کرد را باز نمود و با کاهش برق ، عملیات احیای محیط زیست مسیر این رودخانه را آغاز کرد ،  و البته در عوض بهای برق را افزایش داد . اما نجات رودخانه های آمریکا در همین یک موضوع خلاصه نمی شود و عملیات مهمتری در جریان است که طی آن سدهایی بزرگ ویران شده و از سر راه رودخانه های آمریکا برداشته خواهند شد . برای مثال در مدت اخیر  ، تنها دو سد بزرگ از روی رودخانهء پنوداسکات در ایالت ماین به این خاطر برداشته شدند تا محیط زیست و بخصوص زندگی ماهی ها در آن منطقه دوباره احیا شود و صنعت ماهی گیری نیز رونق بگیرد .

اما در همه جا یک چنین روندی وجود ندارد و  سدهای بی شماری به سرعت در دنیا ساخته میشوند . تنها در کشور برزیل برنامهء ساخت ۱۷۰۰ سد در حال بررسی و یا اجرا هست و گویی در آنجا کسی از نتایج منفی و فاجعه بار سدهای بی دلیلی که در گذشته ساخته شده اند درس عبرت نگرفته است . یکی از کارشناسانی که از سوی سازمان ملل متحد به بررسی ساخت سدهای جدید در جهان پرداخته است می گوید : بجای ساخت سدهای جدید می بایست بازدهی سدهای فعلی را بالا برد . مشکلی که بسیاری از سدهای ساخته شدهء فعلی با آن روبرو هستند حجم عظیم رسوب گذاری رودخانه ها در پشت آنهاست . به این ترتیب ، هم سدها کارایی خود را از دست می دهند و هم اینکه حیات جانداران آبزی در آن رودخانه های بسته شده از بین می رود .  وی می افزاید  متاسفانه ما شاهد این هستیم که سد سازان اهمیتی به عواقب فاجعه بار زیست محیطی و اقلیمی و نیز اجتماعی ناشی از ساختن این سدها نمی دهند و بی توجه به هشدارهای ما کار سدسازی خود را پیش می برند . یکی دیگر از کارشناسان برنامهء جهانی آب می گوید : عواقب منفی و خسارتهای اجتماعی و زیست محیطی وارد شده از سوی ساخته شدن سدها می بایست به عنوان بخشی از هزینه ساخت و داشتن آنها محسوب شود تا کسانی که سد می سازند بدانند  برای ساختن و داشتن این سدها چه هزینه های زیست محیطی و اجتماعی پرداخت شده و تا آن سدها پابرجا هستند ، چه هزینه هایی همچنان پرداخت باید شوند . سازمان ملل متحد در گزارشی نوشته است که : اگر با ساختن سدهای جدید بخشی از محیط زیست نابود گردد و یا وضعیت معیشتی و زندگانی مردمی که در آن مناطق زندگی می کنند بدتر شود ، دیگر نمی توان ساختن و داشتن آن سدها را نمونه ای از پیشرفت و توسعهء پایدار در یک کشور نامید

منبع نوشته:

http://tinyurl.com/cxyc3yq

تصویر: سد گلن کانیون بر رودخانهء کلورادوی آمریکا - عکس از نشنال جیوگرافیک

نگرشی بر سدسازی بی حساب و کتاب در ایران

اومود اورمولو: آمار سدهای شکل ارائه شده مربوط به سال 1389 می باشد و آخرین آمار دولتی حاکی از وجود60 سد بهره برداری رسیده تنها در آزربایجان شرقی، 12 سد در مرحله اجرا و 46 سد در مرحله مطالعاتی می باشد که مجموعاً 117 سد می شود، در آزربایجان غربی نیز 20 سد به بهره برداری رسیده، 12 سد در مرحله اجرا و 46 سد در مرحله مطالعاتی می باشد که مجموعاً 63 سد می گردد.  
نویسنده: فاطمه ظفرنژاد 

روند شگفت انگيز سدسازى در كشور كه در جدول زير نشان داده مى شود بيانگر افراط لجام گسيخته در ساخت وساز در آبخيزهاى كشور است. مقالات گردآورى شده دراين مجموعه تنها گوشه اي از تخريب هاي ناشي از ساخت وساز در حوزه هاي آبخيز را نشان مي دهد.

با توجه به پرونده 1271 سد، 588 سدساخته شده، 137 سد دردست ساخت، و 546 سد دردست مطالعه كه به خاموشى همه رودهاى كشور حتى رودهاى هميشگى مانند زاينده رود و پرآب ترين آنها يعنى رود قابل كشتيرانى كارون انجاميده است، مهم ترين جستارهايى كه در نقد سدسازى كشور مى توان به آن اشاره كرد شيوه تصميم گيرى براى ساخت و اجراى سدهاست كه 

1- با نقض آشكار اصول 44، 48 و 50 قانون اساسی،

2. با نقض آشكار تعهدات ملى در همايش ريو ( دستور 21 ) و در امضاى پيمان مبارزه با بيابانزايى،

3. با تقليد نسنجيده از الگوهاى توسعه نابومى،

4. با هزينه هاى هنگفت از منابع بخش عمومى،

5. با تصميم گيرى ناپاسخگوى كارگزاران دولتى و شركت هاى منتقع در سدسازى،

6. بدون هيچگونه نظرپرسى از جوامع بومىِ مالك و صاحب حقابه ها و منابع طبيعى،

7. با پيامدهاى ناسازگار بر معيشت و زندگى مردم بومى حوضه هاى آبخيز و آبريز يعنى گروه هاى مولد كشاورز و باغدار و دامدار و عشاير و ماهيگير و صنعتگر صنايع بومى در پائين دست از يك سو و كشاورزان و باغداران و عشاير و ساير جوامع مولد مخزن سدها از سوى ديگر،

8. و سرانجام با اثرات بسيار منفى بر سيماى سرزمين و پيكره هاى آبى از رودها تا تالاب ها و درياچه ها، و نيز با پيامدهاى جدى بيابانزايى در جنگل ها و مراتع به اجرا مى روند.

در مطالعات و بررسى هاى يكسونگرانه و جانبدارانه اى كه براى سدهاى كشور انجام شده جستارها و مقوله هاى زير يا اصلاً انجام نشده اند يا بگونه اى نادقيق، غيرتحليلى و بدون ژرف انديشى و جامع نگرى انجام شده اند:

1) مطالعات نيازسنجى- آيا نياز حقيقى به تامين آب يا برق وجوددارد؟ اگر اين مطالعه انجام شده بود شايد بسيارى از سدهاى حوضه درياى خزر، دریاچه اورميه... اصلا مطرح نمى شدند چه رسد به ساخته شدن.

2) مطالعات گزينه يابى- براى تامين نياز كدام گزينه ها وجود دارند؟ آيا تغيير كارايى مصرف، براى نمونه افزايش كارايى 40 – 30 درصدى كنونى آبيارى، تامين آب با هزينه كمتر نيست؟ آيا نيروگاه گازى، سيكل تركيبى، بادى، خورشيدى، يا اعمال مديريت تقاضا و كاهش هدررفت، برق ارزانتر تامين نميكند؟ آيا با قنات آبرسانى شرب بهتر و سنجيده تر انجام نميشد؟

3) مطالعات تحليل اجتماعى- بررسى اينكه گروههاى اجتماعى بومى و مولد حوضه آبخيز يعنى كشاورزان، باغداران، عشاير، ماهيگيران.. در درازمدت چه سرنوشتى خواهند يافت؟ آيا حقابه، زمين كشاورزى، باغ، مرتعشان را از دست نميدهند؟ ناگزير از مهاجرت اجبارى نخواهند شد؟ نگاهى به تخليه اجبارى 13 روستاى دهستان لفور براى آبگيرى سد نيازسنجى نشده البرز و سرنوشت مردم آن تجربه تلخى است كه دراين مجموعه آمده است. در صدها جلد گزارش نوشته شده براى 40 سد حوضه آبريز اورميه به تحليل اجتماعى واقعى درباره زندگى و معيشت 6 ميليون انسان وابسته به اين درياچه برخوردنميكنيم. در سكوت سازمانهاى مسئول، مراتع و جنگلهاى زيادى در مخزن سدها زير آب ميروند ( 160 كيلومترمربع در كرخه، 70 كيلومترمربع در سيمره...). جنگل و مرتع در سدسازى ثروت ملى بشمار نميرود. اراضى كشاورزان، مسير كوچ و چراگاه عشاير حوضه آبخيز و.. نيز مهم نيست چون اين جوامع مولد در نگاه سدسازان افراد مهمى بشمار نميروند كه كار سدسازى بخاطر آنها با درنگ روبرو شود. سدها يا گزارش اجتماعى ندارند يا مشاوران آن را تاحد يك گزارش جمعيت شناسىِ بدون جامع نگرى و ژرف انديشى تقليل داده اند. 

4) مطالعات تحليل زيست محيطى- سدسازى بر حوضه آبخيز چگونه اثرى خواهد داشت؟ آيا پيكره آبى پائين دست را نابود نخواهد كرد؟ بر زيستگاه و زندگى جوامع جانورى و گياهى چه اثرى خواهد داشت؟ بنابر قانونِ ،« اثرپروانه اى » چه بروز انسان حوضه آبخيز خواهدآمد؟ سدها يا گزارش زيست محيطى ندارند يا مشاوران آن را تا حد گزارشى بدون تحليل و منتهى به جدولى از ماتريس اثرات مثبت/ منفى احتمالاً با برخى راهكارها و بدون هيچ جامع نگرى تقليل داده اند.

5) مطالعات تحليل اقتصادى- آيا فايده حقيقى سد بيش از هزينه حقيقى آن است؟ آيا سد راهكارى اقتصادى است؟ آيا تامين مالى براى سد « تخصيص موثر » است  و منابع محدود را بگونه كارآمد و موثر تخصيص داده ايم؟ آيا هزينه گذارى براى ساخت سد« هزينه موثر » است يا راهكار  كم هزينه ترى هم هست؟ سرانجام آيا نسبت فايده به هزينه اجتماعى/ زيست محيطى حقيقى سد است كه بايد ساخت آن را توصيه كند يا..؟ آيا منافع ملى بايد بر تصميم گيرى حاكم باشد يا منافع شركتى؟ سدها يا گزارش اقتصادى ندارند يا مشاوران آن را غالباً تاحد رسيدن به يك جدول گردش نقدى خشك و پر از اشتباهات برآوردى بزرگ در تعيين فايده ها و هزينه ها تقليل داده اند. به گواه سدهايى كه در يك مرحله از سوى مشاورى توجيه ناپذير اعلام شدند و دستگاه مجرى كار را به مشاور ديگرى سپرد تا ساخت سد را توجيه و تاييد كند، اگر تحليل درستى هم انجام شود نمى تواند - و هيچ عامل ديگرى هم تاكنون نتوانسته - جلوى اجراى سدى را بگيرد. چون هدف از مطالعات، اجراى سد به هر شيوه است و نه رسيدن به حقيقت و نه بهره رسانى به مردم ... سدسازى همواره هدف بوده است و نه يكى از ابزارهاى رسيدن به هدف.

پرسش هايى كه از 50 سال سدسازىِ همواره بدون راستى آزمايى و بدون ارزيابى تطبيقى رسمى طرح هاى اجراشده، مطرح شده اند از اين قرارند:

1) پيشنهادساخت بيش از 1270 سد در آبخيزهاى كشور بدون راستى آزمايى و ارزيابى تطبيقى، فصل مشتركى با توسعه حقيقى و پايدار دارد؟

2) آيا سدها به زمينهاى كشاورزى افزودند يا از آن كاستند؟

3) آيا سدها سفره هاى پائين دست را نخشكاندند؟

4) آيا سدها قناتها و روشهاى گردآورى باران و ديگر روش هاى بومى تامين پايدار آب را تخريب نكردند؟

5) آيا سدها مصرف آب و برق را تا چندين برابر ضابطه جهانى در كشور افزايش ندادند؟

6) آيا سدها ميلياردها مترمكعب از آب تجديدپذير محدود كشور را در مخزنهايشان تبخير نكردند؟

7) آيا سدها گذشته از اراضى مرغوب، ميليونها هكتار جنگل هيركانى، زاگرسى، حرّا، را نابود نكردند؟

8) آيا سدها ميليونها خانوار در بالادست و در مخزن و يا در پائين دست در حاشيه رود، درياچه، تالاب را با سرنوشتى نگران كننده روبرو نكردند؟

9) آيا سدها غاصب حقابه، زمين و مرتع مولدترين اقشار جامعه يعنى كشاورزان، باغداران، دامداران، عشاير، ماهيگيران، نخلكاران... نبودند؟

دراين مجموعه مقالات تلاش شده است كه به پرسش هاى بالا پاسخ داده شود. و نيز در همين آغاز راهكارهاى بسيار پايدار و تجربه شده در سراسر جهان را نيز ارائه مىكنيم كه ناقد بدون ارائه راهكار نباشيم.

1) تغيير رويكرد سخت افزارى در مديريت آب و هماهنگى مديريت نرم افزارى براى همه منابع طبيعى كشور

2) گزينش رويكرد نرم افزارى براى تشويق به كاهش مصرف آب و نيرو، افزايش كارايىِ كاربرد بويژه در كشاورزى در جايگاه بزرگترين مصرف كننده آب، بازيافت، بازچرخانى، بازكاربرد آب كه در سياست هاى كلى اصلاح الگوى مصرف بدرستى تكليف شده اند(چارچوب 1)

3) متوقف ساختن سدسازى و برنامه ريزى براى برچيدن سدهاى كشور و احياى كامل آبخيزها با رودخانه ها و همه پيكره هاى آبى وابسته به آنها و نيز احياى پوشش جنگلى و گياهى آن ها

4) برداشتن نقش تصميم گيرى توسعه از دستگاه عمومى و سپردن آن به انجمن ها و تشكل هاى جوامع بومى بويژه گروه هاى مولد

5) تغيير در رويكرد شهرسازى معمارى كشور براى احياى آب پاك، هواى پاك، و خاك پاك در آبخيزها و برداشتن فشار از رودخانه ها و احياى آنها با:

- مديريت نامتمركز آب شهرى، با تشويق  ساخت ساختمان هاى با پيش بينى تامين آب نامتمركز با بكارگيرى آب قنات ها يا شيوه هاى گردآورى باران... بازيافت و بازچرخانى و بازكاربرد آب

- مديريت نامتمركز پساب شهرى، با  تشويق ساخت ساختمان هاى با پساب صفر بكمك بازيافت و بازچرخانى و كاربرد پساب در واپسين وهله در فضاى سبز ساختمان

- مديريت نامتمركز برق شهرى، با تشويق ساخت ساختمان هاى با پيش بينى تامين برق نامتمركز با بكارگيرى ياخته هاى خورشيدى، نيروگاه هاى بادى كوچك،....

- مديريت نامتمركز پسماند براى  جلوگيرى از دفن پسماند در آبخيزها با تشويق ساخت سازه هاى با پسماند صفر با پيش بينى جايگاهى براى تبديل زباله تر به كود و بكار گيرى آن در فضاى سبز ساختمان، پيش بينى جايگاهى براى نگهدارى پسماندهاى خشك و جداسازى براى مديريت نامتمركز و فروش آنها به بنگاه هاى بازيافت

- گسترش خط آهن درشبكه هاى شهرى  و ميان شهرى در سراسر كشور براى كاهش آلودگى هواى شهرها و آبخيزها و تشويق مردم به كاربرد وسائل ترابرى عمومى.

وضعیت دریاچه اورمیه در 30 دسامبر سال 2011

همانطور که مشاهده می کنید تصویر فوق نشان دهنده وضعیت دریاچه اورمیه در تاریخ 31 دسامبر سال 2011 می باشد.

تصویر فوق به خوبی نشان دهنده وضعیت وخیم دریاچه اورمیه این نگین آزربایجان می باشد، که تاکنون قدمی در راه احیای دریاچه اورمیه از سوی مسئولین امر برداشته نشده است و دریاچه اورمیه همچنان روز به روز در حال از دست دادن سطح ارتفاع آب خود می باشد. 

بخش های جنوبی دریاچه اورمیه به شدت در حال از دست دادن آب خود می باشند و این روند تا بخش های نزدیک پل میان گذر دریاچه اورمیه ادامه دارد.   

اعتراضات وسیعی در سال 2011 در شهرهای اورمیه و تبریز صورت گرفته است که سبب دستگیری بسیاری از دانشجویان و فعالین ترک شد ولی این اعتراضات نیز نتیجه ای نداشته است. دولت ایران در آن هنگام با بیان اینکه چندین میلیارد تومان برای احیای دریاچه اورمیه بودجه تعیین کرده است موفق به خواباندن اعتراضات مردم ترک شد ولی تاکنون که چندین ماه از آن زمان می گذرد و بسیاری از دستگیرشدگان به حکم های متعددی محموک شده اند یک ریال نیز از آن بودجه خیالی محقق نشده است. 

به نظر بسیاری از کارشناسان بی طرف محیط زیست وجود سدهای متعدد در حوضه آب ریز دریاچه اورمیه یکی از عمده علل
خشکیده شده دریاچه اورمیه می باشد.
برای تماشای تصویر در اندازه واقعی روی آن کلیک کنید

منبع تصویر فوق:

http://tinyurl.com/7shpsj8

وضعیت دریاچه اورمیه در بیست و هشت آذر سال 1390

تصویر فوق نشان دهنده وضعیت دریاچه اورمیه در تاریخ های 28 آذر سال 1390 و 28 آذر سال 1389 می باشد.

همانطور که در تصویر مشاهده می کنید کاهش مساحت دریاچه اورمیه و پسروی آب در بخش های شمالی و جنوبی دریاچه بسیار محسوس می باشد.

علارغم اعتراضات خلق ترک هنوز هم قدمی در راه احیای دریاچه اورمیه از سوی محقق نشده است، تنها پس از اعترضات شهرهای اورمیه، تبریز بود که دولت از تصویب 9 هزار میلیارد ریال برای احیای دریاچه اورمیه خبر داد که همان موقع نیز در وبلاگ اخبار اورمیه از تبلیغاتی بودن این مسئله مطلبی نوشتیم. امروز ماهها از آن تاریخ می گذرد ولی 1 ریال از آن پول کذائی نیز صرف احیای دریاچه اورمیه نشده است، گویی دریاچه اورمیه به قصد خشکانیده می شود.

بر اساس نظریات کارشناسان بی طرف محیط زیست از خشک شدن دریاچه اورمیه بیش از 10 تن نمک به جای خواهد ماند که به علت وجود املاح سمی در نمک و آثار تابش مستقیم خورشید انواع سرطانهای پوستی و بیماری های تنفسی در آزربایجان غربی و اورمیه فراگیر خواهد شد و به گفته نماینده اورمیه در مجلس در وهله اول کوچ 6 میلیون انسان اجباری خواهد شد که این رقم در مرحله دوم به 15 میلیون انسان تبدیل خواهد شد.

اگر دریاچه اورمیه خشک شود دیگر آزربایجان جنوبی معنی نخواه داشت ... چون محلی برای زندگی خلق ترک وجود خارجی نخواهد داشت...

منبع تصویر:

http://tinyurl.com/cbp3kju 

وضعیت آرتمیای دریاچه اورمیه در حالت نگران کننده ای می باشد

عضو هیئت علمی پژوهشکده آرتمیا در خصوص وضعیت کنونی آرتمیاهای دریاچه اورمیه، گفت: با توجه به پیشرفت روند خشکی دریاچه اورمیه، وضعیت آرتمیاها بسیار نگران کننده است.

دکترناصر آق، در گفت وگو با خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، با بیان اینکه تخم های آرتمیا حتی در بدترین شرایط زنده می ماند، افزود: از همین رو خطر انقراض، این موجودات را تهدید نمی کند اما وضعیت بسیار نگران کننده است. وی این موجودات را از نظر تنوع زیستی و درآمدزایی بسیار مهم دانست و گفت: میزان سودآوری تولیدات آرتمیا دریاچه ی اورمیه در صورت برداشت و صادرات ۱۰ میلیارد دلار برآورد شده است. آق در ادامه با بیان اینکه هم اکنون میزان برداشت آرتمیا، در دریاچه ی اورمیه تقریباً صفر است، تصریح کرد: با میزان سودآوری تولیدات آرتمیا دریاچه ی اورمیه در صورت برداشت و صادرات ۱۰ میلیارد دلار برآورد شده است.افزایش روند خشکی دریاچه، میزان برداشت سالیانه از این موجودات از سال ۸۱ متوقف شده است. وی ادامه داد: هم چنین در سالهای اخیر آرتمیای دریاچه ی اورمیه به صورت قاچاق برداشت می شد که البته با کاهش حجم این موجودات، این تخلفات متوقف شد. مدیر گروه پژوهشی بیولوژی، اکولوژی و تکثیر و پرورش آبزیان، در خصوص مصرف عمده ی آرتمیاها در دریاچه ی اورمیه، گفت: این موجودات بیشتر خوراک آبزیان، میگو و ماهیان آکواریومی هستند. وی در ادامه خاطرنشان کرد: به علت وجود اسیدهای چرب و مقادیر اندک امگا ۳ در بدن این موجودات می توان از آنها استفاده دارویی داشت که البته در سطح دنیا از آرتمیاها در این زمینه استفاده های فراوانی شده است. این عضو هیات علمی پژوهشکده آرتمیا، در خصوص امکان پرورش این موجودات در مکان دیگری برای جلوگیری از خطر انقراض، گفت: هم اکنون طرح هایی در خصوص پرورش آرتمیاها در استخرهای خاکی به صورت مصنوعی در استان های خوزستان، هرمزگان، فارس و آذربایجان شرقی انجام شده است. دکتر آق در پایان با بیان اینکه در یکی دو سال گذشته هیچ برآوردی در خصوص حجم کلی این موجودات انجام نشده است، یادآور شد: آخرین برآورد حجم کلی آرتمیاها در سال ۸۵ انجام شد که پس از آن وضعیت روز به روز نگران کننده تر شد.

منبع خبر:

http://tinyurl.com/btek8rr

به رغم تمامی مسائلی که حول خشکانیده شدن دریاچه اورمیه در جریان می باشد تاکنون حتی یک قدم در راه جلوگیری از مرگ دریاچه اورمیه توسط دولت برداشته نشده است و هر روز وعده وعید های گذارا را با هم مرور می کنیم، گوئی دریاچه اورمیه این نگین آزربایجان به قصد خشکانیده می شود.

مدیرکل حفاظت محیط زیست آزربایجان غربی: مشكل درياچه ارميه رفع نشده است/ ارتفاع آب درياچه اورميه تنها 4 سانتي‌متر افزايش يافت

مدیرکل حفاظت محیط زیست آزربایجان غربی: مشكل درياچه اروميه رفع نشده است/ ارتفاع آب درياچه اورميه تنها 4 سانتي‌متر افزايش يافت 

حسن عباس نژاد، مديركل حفاظت از محيط زيست آزربايجان غربی گفت: مشكل درياچه اورميه با وجود بارندگي‌هاي اخير هنوز رفع نشده است و ارتفاع آب درياچه اورميه تنها چهار سانتي‌متر افزايش يافت

حسن عباس‌نژاد اظهار داشت: استان‌های آزربايجان غربی، آزربايجان شرقی و كردستان متعهد به تامين آب به ميزان 3.1 ميليارد مترمكعب از سال 1390 شده‌اند كه تاكنون به اين موضوع عمل نشده است.

وي با اشاره به برنامه‌هاي پيش‌بيني شده براي بهبود درياچه اورميه، افزود: آبگيري سدها به صورت برنامه‌ريزي شده به اندازه مصرف سالانه، اختصاص حق آبه از طرف سازمان آب و هدايت آب‌هاي مذكور به درياچه اورميه، اجراي طرح‌هاي تبديل آبياري سنتي به سيستم آبياري مدرن، طرح انتقال آب از رودخانه‌هاي استان‌هاي همجوار و بارور كردن ابرها از برنامه‌ها و طرح‌هاي در دست مطالعه و اجرا است.

اين مقام مسئول تصريح كرد: اصلاح سيستم آبياري در بخش كشاورزي و جلوگيري از مصرف بيشتر سفره‌هاي آب زيرزميني اطراف درياچه اورمیه توسط بخش كشاورزي از برنامه‌هاي جهاد كشاورزي در اين راستا است. 

وي با تاكيد بر همكاري تمام بخش‌ها و نهادهاي مسئول و مسئولان استان‌هاي حوزه آبريز درياچه اورميه براي حل مشكل كم آبي، گفت: با وجود اراده جمعي براي حل بحران كم‌آبي در درياچه اورميه، مشكلات در محيط آبي درياچه اورميه همچنان باقي است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست آزربایجان غربی خاطرنشان كرد: با وجود آمارهاي غيرواقعي ارائه شده مبني بر افزايش 20 سانتي‌متري سطح آب درياچه اورميه بر اثر بارش‌هاي اخير، بر اساس بررسي‌هاي انجام شده، ارتفاع آب درياچه تنها چهار سانتي‌متر افزايش داشته است. 

عباس‌نژاد ادامه داد: افزايش آب در آغاز فصل آبگيري درياچه اورميه كه از اولين بارندگي هاي پاييزه شروع وتا خرداد ماه سال آينده ادامه مي يابد موضوعي طبيعي است كه هر سال شاهد آن هستيم.

وي با بيان اين موضوع كه اجراي طرح‌هاي تصويب شده براي احياي درياچه اروميه ضروري است، اظهار داشت: ارتفاع سطح آب درياچه اورميه نسبت به مدت زمان مشابه سال گذشته 28 سانتي‌متر كاهش دارد.

منبع خبر:

http://tinyurl.com/c3kr52r

متاسفانه بسیاری از مسئولین دولتی ایران با بارش چند میلیمتر باران در منطقه خبر از سرریز شدن آب دریاچه اورمیه یا افزایش 1 متری آب دریاچه می دهند که خبرهای اینچنینی که از سوی مسئول مرتبط با دریاچه اورمیه منتشر می شود بی شک بیانگر بسیاری از موارد می باشد. 10 سالی می باشد که دریاچه اورمیه این نگین مردم ترک و آزربایجان در حال خشکانیده شدن می باشد ولی تاکنون هیچ کاری در جهت جلوگیری از مرگ دریاچه اورمیه توسط دولت صورت نگرفته است. 

دریاچه اورمیه بیش از 20 میلیارد متر مکعب آب خود را از دست داده است که باید در هر سال بیش از 1 میلیارد مترمکعب آب از دست رفته تعمین شود تا دریاچه بیش از این خشکانیده نشود.

مدیرکل حفاظت محیط زیست آزربایجان غربی: بارندگی هاي اخير تاثيری در بالا آمدن آب درياچه اورميه نداشته است / 65 درصد دریاچه شوره زار شده است

مدیرکل حفاظت محیط زیست آزربایجان غربی: بارندگی هاي اخير تاثيری در بالا آمدن آب درياچه اورميه نداشته است / 65 درصد دریاچه شوره زار شده است 

مدیركل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربي گفت: بارندگي هاي اخير به اندازه‌اي نبوده است كه تاثيري در بالا آمدن آب درياچه اورميه داشته باشد.

حسن عباس نژاد با بیان این خبر افزود: از ابتداي سال جاري تاكنون 48 ميليمتر بارندگي در استان رخ داده كه برابر با حدود چهار تا پنج سانتيمتر بارش بوده كه تاثيري در بالا آمدن آب درياچه اورميه نداشته است.

عباس نژاد در ادامه با اشاره به وضعيت بحراني درياچه اورميه اظهار داشت: طرح هاي نجات اين درياچه كه شامل «انتقال آب حوضه به حوضه»، «اصلاح سيستم آبياري» و «اصلاح كشت» است در سه استان آزربايجان غربی، آزربايجان شرقی و كردستان در حال اجرا است!.

مدير كل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربي ابراز اميدواري كرد كه «هر چه زودتر شاهد حيات دوباره درياچه اورميه باشيم».

 65 درصد دریاچه اورمیه نمکزار شده است

عباس‌نژاد همچنین با بیان اینکه «65 درصد درياچه اورميه به كوير نمك تبديل شده است» گفت: ميزان بارندگي در 45 روز نخست پاييز نسبت به مدت زمان مشابه سال گذشته در اورميه 60 درصد افزايش دارد.

اين مقام مسئول با بيان اينكه عميق‌ترين بخش درياچه اورميه داراي حداكثر عمق يك متري است، تصريح كرد: با كاهش ميزان آب درياچه اورميه مشكلات زيادي در اين زمينه ايجاد شده است.

وي با اشاره به افزايش تعداد جزاير درياچه اورميه، افزود: با كاهش ميزان آب درياچه اروميه در سال‌هاي اخير تعداد جزاير در سطح درياچه اورميه افزايش يافته است.

 80 درصد فلامینگوها در جزایر دیده نمی شوند

عباس‌نژاد اعلام كرد: در جزاير 9 گانه موجود در درياچه اورميه انواع پرنده‌ها به ويژه فلامينگوها تخم‌گذاري نمي‌كنند و از نظر آمار 80 درصد جمعيت تخم‌گذار فلامينگوها در حال حاضر در جزاير درياچه اورميه ديده نمي‌شوند.

وي با بيان اينكه درياچه اورميه نيازمند 20 ميليارد مترمكعب آب است، گفت: اميد به بهبودي درياچه اورميه براي رسيدن به حالت قبلي كار مشكلي است.       

اين مسئول اظهارداشت: اگر ازطريق منابع آب موجود در حوزه درياچه اورميه، رواناب‌ها، سدها، صرفه‌جويي در بخش كشاورزي و بارورسازي ابرها آب براي احياي درياچه اورميه تامين شود باز جوابگوي نياز نخواهد بود.

عباس‌نژاد با بيان اينكه اجراي هرگونه طرح‌هاي توسعه‌‌اي در حوزه درياچه اورميه ممنوع شده است، اظهار داشت: عوامل انسان ‌ساخت مانند سدسازي، كشاورزي، شرب و صنعت بر روي درياچه اورمیه تاثير داشته كه از ميان عوامل يادشده عمده‌ترين مصرف آب در بخش كشاورزي است كه 70 درصد آن به هدر مي‌رود.

درياچه اورميه كه تا همين چند سال اخير به نگين فيروزه اي ايران! معروف بود، مدتي است كه دچار ناخوشي شده و حال و روز خوبي ندارد؛ تقريبا دو سوم درياچه به طور كامل خشك و به كويري شور و بي حاصل تبديل شده است و اندك آب باقي مانده در وسط درياچه هم ، به حدي اندك است كه عمق درياچه را تا حد بركه اي كوچك كاهش داده است.

منبع خبر:

http://tinyurl.com/d5wvw2d

بيش از 3000 کيلومتر مربع درياچه اورميه، شوره زار شده است

بيش از 3000 کيلومتر مربع درياچه اورميه، شوره زار شده است

مدير کل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربی گفت: برخلاف ادعاهاي برخي رسانه‌ها در خصوص بحراني بودن وضعيت گوزن زرد جزيره اشک درياچه اورميه، تلفات اين گونه غيرطبيعي و بحراني نيست.

به گزارش (ايسنا)، "حسن عباس نژاد" در نشست با خبرنگاران رسانه‌ها از طرح آبرساني به درياچه اورميه خبر داد و افزود: سال‌هاي گذشته آبرساني به صورت دستي انجام مي‌شد اما امسال با تصويب طرح آبرساني به جزاير درياچه اورميه، با لوله‌اي به طول 19 کيلومتر، آب را به جزاير انتقال خواهيم داد. 

به گفته عباس نژاد، اين طرح با اعتباري بالغ بر 750 ميليون تومان اجرا خواهد شد؛ اجراي اين طرح، سال آينده به اتمام خواهد رسيد. 

وي همچنين به مشکل کم آبي در جزيره اشک درياچه اورميه، اشاره کرد و گفت: بيش از 3000 کيلومتر مربع از درياچه اروميه به شوره زار تبديل شده است. 

مدير کل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربي همچنين به بارش‌هاي اخير استان، اشاره کرد و گفت: با توجه به بارندگي هاي صورت گرفته، در حال حاضر جزاير پارک ملي درياچه اورميه از وضعيت پوشش گياهي مناسبي برخوردار است!. 

عباس نژاد، تعداد گوزن زرد در جزيره اشک را 321 راس عنوان کرد و افزود: دو سال پيش 70 راس گوزن زرد را به ايستگاه‌هاي ديگر انتقال داده و امسال 10 راس ديگر را نيز به چهار محال بختياري انتقال خواهيم کرد. 

وي با اشاره به وجود نداشتن گونه مهاجم گوزن زرد و قوچ و ميش در جزيره کبودان، اظهار داشت: در جزيره اشک درياچه اورميه، شرايط زيست جانوران گوناگون کاملا طبيعي بوده و هيچ مورد مشکوکي هم مشاهده نشده است. 

عباس نژاد با انتقاد از برخي رسانه‌ها مبني بر اطلاع رساني‌هاي نادرست از وضعيت جزاير درياچه اورميه، بيان کرد: برخلاف گفته‌هاي رسانه‌ها، تلفات در بين گوزن‌هاي جزيره اشک، بحراني و غيرطبيعي نيست. 

مدير کل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربي ادامه داد: از 321 راس گوزن تنها 8 راس مرده‌اند که تلفات آنها عمدتا ناشي از کهولت سن، مار گزيدگي، نزاع در جفت يابي و حادثه طبيعي بوده است. 

وي خاطرنشان کرد: با وجود شرايط بحراني درياچه اورميه، افتخار بزرگ ما اين است که شرايط زيستگاهي را در جزيره اشک فراهم کرده‌ايم. 

عباس نژاد همچنين از احياي تمام تالاب‌هاي درياچه اورميه خبر داد و عنوان کرد: تالاب يادگارلو بعد از 20 سال آبي گيري شده و تالاب قوپي بابا علي نيز تا پايان سال جاري آبگيري خواهد شد. 

مدير کل حفاظت محيط زيست آزربايجان غربي همچنين در اين جلسه از نصب اولين سامانه پايش آنلاين رودخانه شهر چاي اورميه براي اولين بار در کشور با هدف جلوگيري از ورود آلاينده‌ها به درياچه اورميه خبر داد. 

وي ادامه داد: اين سامانه با اعتباري بالغ بر 2 ميليارد و 500 ميليون ريال با دو ايستگاه در خروجي سد شهرچايي و خروجي شهر اورميه نصب شده و پيش بيني مي شود تا بهمن ماه سال جاري آماده راه اندازي شود. 

عباس نژاد از سامانه پايش جزيره اشک خبر داد و افزود: اين سامانه با هدف مديريت زيستگاه و گونه گوزن زرد با دوربين‌هاي مدار بسته صورت مي‌گيرد. 

مدير کل حفاظت محيط زيست آذربايجان غربي با اشاره به افزايش آمار قوچ و ميش در جزيره کبودان، گفت: امسال با هماهنگي سازمان مرکزي و با توجه به بررسي‌هاي انجام شده توسط کارشناسان، مجوز شکار 20 عدد قوچ و ميش را گرفته‌ايم در حالي که در سال گذشته مجوز 40 عدد صادر شده بود. شکار در اين مناطق با نظارت کامل سازمان صورت خواهد گرفت. 

عباس نژاد خاطرنشان کرد: مجوز شکار قوچ و ميش هم براي شکارچيان داخل و خارج کشور به منظور تعديل جمعيت اين گونه صادر شده است. از آنجا که گوزن زرد در معرض انقراض قرار دارد، مجوزي براي شکار اين گونه صادر نشده است. 

"ناصر نصرتي"، کارشناس مسئول حيات وحش نيز در ادامه اين جلسه با اشاره به اين‌که گوزن زرد، بومي ايران است، گفت: امسال با سرشماري صورت گرفته از پارک ملي درياچه اورميه بين 300 تا 350 گوزن در اين پارک زيست مي‌کنند. 

وي، مديرت حيات وحش را از جمله اهداف اين سرشماري دانست و افزود: در دهه اول مهر ماه سال جاري با سرشماري صورت گرفته 1337 قوچ و ميش وحشي در پارک ملي درياچه اورميه در حال زيست هستند. 

کارشناس مسوول حيات وحش با اشاره به بهره برداري بيش از اندازه از آب‌هاي زيرزميني، گفت: در سال 87، 6 ميليارد و 500 ميليون ليتر اضافه برداشت از آب‌هاي زيرزميني صورت گرفته بود که اين امر باعث بروز کم آبي در پارک ملي درياچه اورميه گرديده بود.

منبع خبر:

http://tinyurl.com/3hdoryq

از درياچه اورميه فقط ۱۵درصد باقی مانده

گزارش / روزنامه تهران‌ امروز / زهرا کشوری

هنوز هم شنيده مي‌شود كه مرگ درياچه اورمیه تبعات انساني و اجتماعي زيادي به دنبال خواهد داشت. اما بايد آب پاكي را روي دست همگان ريخت. آژير مرگ درياچه اورميه به صدا درآمده و تبعات انساني آن هم شروع شده است.

۸۵ درصد آب درياچه اورميه خشك شده و ۱۵ درصد آن هم در نمك غرق شده‌است. از دل پرواز اورميه- به تهران كه نگاه كني درياچه اورمیه را چون تشتي مي‌بيني كه آخرين قطره‌هاي آب آن در يك سو جمع شده است. اين آخرين پرده از قصه تلخ درياچه اورميه است اما مسئولان همچنان براي نجات درياچه اورميه در حال رايزني و بحث باهمديگر هستند. اين درحالي است كه زنگ خشك شدن درياچه اورميه درست ۱۰ سال پيش به‌صدا درآمد. البته آن روز در نهايت خوشبيني خشك شدن درياچه را در ۲۰ سال آينده تخمين زدند اما عمر درياچه اورمیه در نهايت به يك دهه ختم شد. با اين وجود مسئولان هنوز سردرگم طرح‌هاي ناكارآمدي هستند كه قرار است بزرگ‌ترين درياچه شور كشور را نجات دهد. آنها هر روز يك طرح جديد روي ميزخود مي‌گذارند در اين ميان سه استاندار استان آزربايجان غربي، آزربایجان شرقي و كردستان هم شروع به سهم‌خواهي كرده‌اند. استاندارها سعي مي‌كنند تا هريك سهم كمتري را روانه درياچه اورميه كنند. وعده‌هاي وزارت نيرو هم هرروز تغيير مي‌‌كند. در حالي كه خبرهاي رسيده از سوي كارشناسان سازمان محيط زيست از موافقت وزارت نيرو خبر مي‌دهد.

از سوي ديگر كارشناسان نام‌آشناي محيط‌زيست چون «محمد درويش» شك ندارند انتقال حوزه به حوزه به بحران ‌هاي ديگري منجر خواهد شد. از سوي ديگر به رغم هشدارهايي كه در ۱۰ سال گذشته داده شده زمين‌هاي كشاورزي اطراف درياچه اورميه نه‌تنها افزايش يافته است كه پشتوانه آبي كه در پشت سدها جمع شده از ديم به آبي تغيير كشت داده‌اند تا شيره جان زمين تا آخرين قطره مكيده شود و هيچ راهي براي بازگشت درياچه‌اي كه حداقل ۶۰۰ هزار سال دارد باقي نماند. راهكارهايي كه امروز روي ميزمديران مي‌رود در دولت نهم هم روي ميزبوده است. 

از ميان برنامه‌هاي هفت‌سال گذشته تنها باروركردن ابرها اجرايي شده كه تاثير آن توسط بسياري از دستگاه‌هاي دولتي زير سوال رفته است. البته حتي اگر باراني هم از قبل باروركردن ابرها به درياچه اورمیه رسيده نتوانسته دردي از آن را درمان كند. آرتيما درياچه اورمیه  كه مي‌توانست علاوه بر بازارهاي داخلي سهمي هم در بازار جهاني داشته باشد به گفته«ناصر آق» كارشناس مركز مطالعات آرتيما اروميه به كلي از بين رفته و حالا بايد به دنبال راه‌حلي براي پرورش مصنوعي آن در جنوب كشور بود. از ۴۰ هزار فلامينگويي كه به گفته اسماعيل كهرم پرنده‌شناس نام‌آشنا هرساله بر پهنه درياچه اورميه به پرواز درآمدند هم خبري نيست! هرچند در برخي از روزنامه‌ها نوشته شده كه فلامينگو‌هاي اورميه به درياچه «وان» تركيه رفته‌اند اما كارشناسان حدس مي‌زنند كه بخشي از آنها به تالاب‌هاي مركزي كشور پناهنده شده باشند. 

از ۲۰ هزار پليكان ساكن درياچه اورمیه هم خبر خوشحال كننده‌اي در دست نيست. «ناصريوسفي» مدير پارك ملی درياچه اورميه مي‌گويد: «اين پرندگان به تالاب‌هاي اقماري درياچه رفته‌اند.» اما ناصرآق كارشناس مركز مطالعات آرتيما اورميه اعتقاد دارد كه تالاب‌هاي اقماري آنقدر بزرگ نيستند كه بتوانند اين همه پرنده را در خود جا بدهد. روزگاري مي‌شد هزاران پليكان را لابه لاي تاكستان‌هاي اطراف درياچه اورمیه ديد اما حالا خود تاكستان‌ها هم در حال مرگ هستند. 

حيات وحش ! 

حيات وحش ۱۲۰ جزيره درياچه اورميه در حال حاضر شرايط بدي ندارند. هرچند خشك شدن درياچه اورمیه و افزايش وسعت جزاير و ايجاد زمين‌هاي باتلاقي به مرگ تعدادي از آنها منجر شده است. جزاير محل زندگي زيباچشماني چون ميش، قوچ، گوزن زرد و... هستند. حيواناني مهاجر دوست كه جان مي‌دهند تا از دل جزاير بيرون بزنند و سرزمين‌هاي ديگر را كشف كنند اما بر سر راه آنان باتلاق‌هاي نمكي وجود دارد كه به مرگ آنها دچار مي‌شود. 

از سوي ديگر با خشك شدن كامل درياچه اورمیه از دل درياچه بيرون خواهند زد و جز‌مرگ هيچ چيزي به انتظار آنها نخواهد بود. مگر مي‌شود ۵۰۰هكتار را فنس كشي كرد؟! 

همه اين مسائل نشان مي‌دهد كه مرگ درياچه اورمیه پايان تلخي اين زندگي شور نيست. زنگ خطر سيه چشماني كه به دليل وجود دريا نه دست شكارچي به آنها مي‌رسيد نه كسي مزاحم آنها مي‌شد و در سايه نگهباني شبانه‌روزي محيط باني كه الان جزاير را خانه خود مي‌داند زندگي آرامي را پشت‌سرگذاشته‌اند به صدا درآمده است. درحالي كه بزرگ‌ترين دشمن آنها تا پيش از مرگ درياچه ارومیه در نهايت مارهاي جزيره بود اما درياچه اورميه آخرين نفس‌هاي خود را مي‌كشد و سايه شوم مرگ آنها را هم تهديد مي‌كند. 

روستاهاي متروك ! 

هنوز هم شنيده مي‌شود كه مرگ درياچه تبعات انساني و اجتماعي زيادي به دنبال خواهد داشت. اما بايد آب پاكي را روي دست همگان ريخت. آژير مرگ درياچه اورميه به صدا درآمده و تبعات انساني آن هم شروع شده است. 

همانطور كه جوادجهانگيرزاده مي‌گويد:«بسياري از روستاهاي منطقه متروك شده‌اند و زمين‌هاي كشاورزي بي‌مصرف.» نمونه روستاهاي متروك همان روستاي گرمخانه است كه روزگاري كوچه باغ‌هايش لبريز از هياهوي توريست‌هاي داخلي وخارجي بود. 

لجن‌هاي شفا‌ دهنده درياچه اورمیه به خاطره‌اي نه چندان دور در ذهن اهالي اين منطقه و مسافران دور و درازش تبديل شده‌اند. مجتمع‌هايي كه به هواي پذيرايي از مسافران ساخته شدند اينك متروك شده‌اند وكم‌كم در زير گردوغبارهاي نمكي دفن مي‌شوند. آژير مرگ درياچه آخرين آژير قرمزي نيست كه اينجا به صدا درمي‌آيد. آژير بيكاري كه بلند شده است. آژير مرگ كشاورزي هم. «جواد جهانگيرزاده» نماينده مردم در مجلس شوراي اسلامي هم آژير افزايش اعتياد در ميان جوانان روستاهاي اطراف را به صدا در آورده است:«بيكاري به اعتياد جوانان منطقه منجر شده است.» 

تصاویر دریاچه اورمیه باید در کتاب ها تغییر کند

باید تصاویر دریاچه اورمیه در کتاب ها تغییر کند
امروز داشتم فکر می کردم که اگر قرار باشه تصویر دریاچه ی اورمیه در کتاب های جغرافی به روز رسانی بشه باید چه چیزی رو جایگزینش کرد. ما همه به اون شکل و شمایل قدیمی دریاچه اورمیه عادت کردیم اما به نظر می رسه که با توجه به تغییرات اخیر و خصوصا این حقیقت که بازگشت دریاچه اورمیه به روزهای گذشته بعید به نظر می رسه، ضرورت داره یک نقشه ی جدید از دریاچه ارائه بشه.
تصویری که همه ی ما از دریاچه اورمیه در ذهن داریم چیزی شبیه به تصویر بالائی می باشد...
امروز نشستم و آخرین تصاویر ماهواره ای دریاچه اورمیه رو دانلود کردم و با توجه به داده های موجود تصویر زیر رو تهیه کردم. آنچه در تصویر با رنگ آبی پر رنگ نشون داده شده در واقع بخشی از دریاچه اورمیه است که میشه گفت هنوز آب داره. به عبارتی هنوز خیسه. بخش آبی کمرنگ اون چیزی است که شما به طور متوسط توقع دارید در دریاچه ی اورمیه وجود داشته باشه. البته در سال های پر آبی دریاچه اورمیه حتی بیشتر از این آب داشته که می تونید نمونه اش رو در تصویر بعدی ببینید.
 

منبع تصاویر:
http://tinyurl.com/6aczu9q

درياچه اورميه قرمز شد

درياچه اورميه قرمز شد - اسماعيل كهرم، استاد محيط زيست دانشگاه تهران نيز با تاييد اين مطلب گفت: «در درياچه اورميه حدود 14 گونه جلبك زيست مي‌كنند كه هر كدام ازآنها در شوری ويژه، بهترين شرايط را براي رشد دارند.»
وی ادامه داد: «رشد سريع جلبك‌ها كه "بلوم" نام دارد هنگامي رخ مي‌دهد كه در نتيجه مساعد شدن شرايط محيطي يكسري از جلبك‌ها به طور ناگهاني در محيط زياد مي‌شود.»
استاد محيط زيست دانشگاه تهران افزود: « جلبكي كه هم اكنون موجب قرمز شدن آب درياچه اورميه شده در شوري حدود 400 ميلي گرم در ليتر نمك شروع به رشد مي‌كند و مواد ناشي از ترشح آن سمي است كه موجب مي‌شود باقي مانده آرتمياها نيز در درياچه اورميه از بين برود.»
كهرم توضيح داد:« اين پديده تغيير رنگ به دليل شكوفايي جلبكي به نام "دوناليدا سالينا" است كه يكي از چندين گونه فيتوپلانكتون درياچه اورمیه است.»
به گفته وي با افزايش شوري در حد اشباع و فوق اشباع براي سازگاري با محيط مقدار رنگيزه بتاكاروتن در اين جلبك بيشتر مي‌شود كه افزايش رنگيزه‌ها جلبك را در مقابل مقدار زياد غلظت نمك حفاظت مي‌كند.»
استاد محيط زيست دانشگاه تهران تاكيد كرد: «همچنين وقتي كريستال برخي از كلرورها و يدورها‏ در اثر بالا رفتن غلظت‏، به صورت متراكم در مي‌آيد رنگ ارغواني و قرمز به خود مي‌گيرد و اين امر موجب قرمزي درياچه ارومیه مي‌شود.»
كهرم با اعلام اينكه تاكنون 60 درصد از درياچه اورميه نابود شده است افزود:« با توجه به اين كه بيش از نصف درياچه اورميه از بين رفته ديگر درياچه‌اي نمانده كه اين جلبك‌ها به اكوسيستم آن لطمه بزند .»
وی ادامه داد: «ولي بايد دانست كه طبيعت پايدار است و من ايمان دارم به محض اينكه آب وارد درياچه اورمیه شود و حق آبه درياچه تامين شود دوباره نگين فيروزه‌اي ايران به حيات خود ادامه مي‌دهد.»
منبع خبر:
http://tinyurl.com/3c6dovq
اگر قرار بود دولت کاری در جهت پیش گیری از مرگ نگین آزربایجان و مردم ترک انجام دهد تاکنون قدیم برداشته بود نه اینکه بعد از اعتراضات شهرهای ترک نشین آزربایجان آقای احمدی نژاد سد جدیدی را در اورمیه افتتاح کند.

دریاچه اورمیه خشک می شود و مسئولان فقط «حرف» تحویل می دهند

دریاچه اورمیه خشک می شود و مسئولان فقط «حرف» تحویل می دهند
نماینده مردم اورمیه در مجلس در مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: در حالی‌که مسئولین تنها به مردم حرف تحویل می دهند؛ مردم منطقه در حال تماشای جان به سر شدن دریاچه اورمیه ‌اند.
نادر قاضی پور در جلسه علنی امروز مجلس (۲۵ مرداد) در موافقت با دو فوریت طرح انتقال آب به دریاچه اورمیه گفت: در بودجه امسال ۴۰ هزار میلیارد ریال اعتبار برای حفظ و نگهداری دریاچه ارومیه در نظر گرفته شد و امروز این میزان به ۱۸ هزار میلیارد ریال اعتبار کاهش یافته است.
وی با تاکید بر ضرورت توجه و انجام اقدام سریع در خصوص حفظ و نگهداری  دریاچه ارومیه تصریح کرد: مسئولین تنها به مردم حرف تحویل می دهند و مردم منطقه در حال تماشای جان به سر شدن دریاچه‌ اورمیه اند.
قاضی پور ادامه داد: به عنوان بخشی از مردم ایران که در کنار دریاچه ارومیه زندگی می کنیم؛ شاهد نابودی و خشک شدن دومین دریاچه شور دنیا هستیم.
نماینده مردم اورمیه  (Lake Urmia) به نمایندگی از تمامی نمایندگان مردم آزربایجان در مجلس شورای اسلامی گفت: در چند سال آتی دریاچه اورمیه به شوره‌زاری وسیع تبدیل خواهد شد که منجر به خالی شدن چند شهرستان از سکنه می‌شود.
وی با تاکید بر این که راهکارهای محیط زیستی متفاوتی برای نجات دریاچه ارومیه وجود دارد؛ افزود: کمبود اعتبارات مانع از اجرایی کردن راهکارها می‌شود و به همین دلیل مجلس باید نگاه ویژه‌ای برای انتقال آب به دریاچه اورمیه (Urmiye Gölü) برای نجات آن داشته باشد.
اظهارات قاضی پور در جلسه علنی امروز مجلس در حالی است که پیش از این «سید سلمان ذاکر» دیگر نماینده ارومیه از رسیدن نمک دریاچه به زمین های کشاورزی خبر داده بود. این نماینده گفته بود که کشاورزی شهر اورمیه در حال نابودی است و در صورتی می‌توان از این فاجعه جلوگیری کرد که سر و سامانی به وضعیت بحرانی در یاچه اورمیه (Urumiye Gölü) بدهیم.
ذاکر همچنین گفته بود: ۶ هزار هکتار ساحل نمک دریاچه اورمیه می‌تواند سونامی را ایجاد کند که تمامی باغات و اراضی کشاورزی شهر اورمیه را نابود کند.
مجلسی ها امروز در مورد «دو فوریت طرح انتقال آب به دریاچه ارومیه (Lake Orumiyeh) تصمیم گیری می کنند.
منبع خبر:
http://tinyurl.com/3wspbgq
ای کاش فقط این مباحث  برای نمایندگان کاربرد تبلیغاتی نداشته باشد و واقعاً به فکر نجات شاهرگ آزربایجان باشند.

موافقان طرح دو فوریتی انتقال آب به دریاچه اورمیه چه گفتند

موافقان طرح دو فوریتی انتقال آب به دریاچه اورمیه چه گفتند
گروه قوای سه گانه: موافقان طرح دوفوریتی انتقال آب به دریاچه اورمیه (Lake Urmia) مسایلی چون آوارگی و مهاجرت اجباری 14 میلیون نفر از ساکنان منطقه به دلیل خشک شدن دریاچه را در دفاع از این طرح عنوان کردند.
جوواد جهانگیرزاده، نماینده مردم اورمیه و عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با بیان این که خشک شدن دریاچه اورمیه آوارگی ۱۴ میلیون انسان را به همراه دارد، گفت: اگر هم اکنون این مشکل را برطرف نکنیم، در آینده چه کسی توانایی جلوگیری از سونامی نمک را دارد.
وی در موافقت با تصویب دو فوریت طرح انتقال آب به دریاچه اورمیه با بیان این که علت‌های "نورالله حیدری‌دستنائی" در مخالفت با این طرح غیرکارشناسی بود، تصریح کرد: با توجه به این که این طرح ملی است و برای آینده زیست بوم کشور طراحی شده است، مخالفان آن به خاطر خدا آن را مطالعه کرده و سپس مخالفت خود را اعلام کنند.
نورالله حیدری دستنایی نماینده مردم اردل و فارسان در مخالفت با این طرح با بیان این که ما مخالف انتقال آب به این دریاچه نیستیم گفته بود: اجرایی شدن این طرح آثار و پیامدهای سنگینی دارد که نخستین اثر آن مغایرت این طرح با عدالت است.
نماینده مردم اورمیه در مجلس شورای اسلامی با بیان این که خشک شدن دریاچه ارومیه یک موضوع ملی و زیست بومی است افزود: اگر هم اکنون این مشکل را برطرف نکنیم در آینده چه کسی توانایی جلوگیری سونامی نمک را دارد.
وی با بیان این که اگر دریاچه اورمیه خشک شود استان آزربایجان شرقی و همچنین زنجان زودتر از اورمیه باران نمک را می بیند گفت: خشک شدن دریاچه ارومیه آوارگی ۱۴ میلیون انسان را به همراه دارد.
این نماینده مردم مجلس با یادآوری این که وزارت علوم و تحقیقات و سازمان محیط زیست برای ارائه طرح انتقال آب به دریاچه ارومیه کارهای کارشناسی را انجام داده اند، ادامه داد: با توجه به این که در سال ۸۷ و در دور دوم سفرهای استانی رئیس جمهوری به ارومیه ۲۷۰ میلیارد تومان برای مکانیزه شده انتقال آب به این دریاچه تصویب شد، متاسفانه دولت با کم کاری های خود هیچ مبلغی را به این طر اختصاص نداده است.
جهانگیرزاده تاکید کرد: اگر هم اکنون از خشک شدن دریاچه اورمیه جلوگیری نشود در سال‌های آینده باید صدها میلیارد دلار برای مقابله با سونامی نمک هزینه شود.
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با بیان این که عدم جلوگیری از خشک شدن دریاچه اورمیه در آینده پشیمانی را مسئولان به دنبال خواهد داشت، تصریح کرد: دریاچه شور اورمیه مایه حیات مردم آن منطقه است  و نبودن آن به ضرر کشور تمام می شود.
 توجه به منافع ملی در انتقال آب به دریاچه اورمیه ضروری است
از سوی دیگر، «سید حسین نقوی‌حسینی» نماینده مردم ورامین و عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، با تأکید بر لزوم توجه به منافع ملی در بررسی طرح دو فوریت طرح انتقال آب به دریاچه ارومیه گفت: موضوع دریاچه اورمیه مربوط به کل کشور می‌شود و توجه به آن با اختصاص میزان بالاتری اعتبار به معنای از بین بردن عدالت در کشور نیست.
نقوی‌حسینی گفت: از همکاران محترم خواهش می‌کنیم بدون توجه به منطقه‌گرایی و با پرهیز از مسائل احساسی تصمیم معقول اتخاذ کنند.
نماینده مردم ورامین در مجلس شورای اسلامی با تأکید بر اهمیت موضوع انتقال آب به دریاچه اورمیه (Urmiye Gölü) برای جلوگیری از خشک شدن آن، افزود ای کاش روی فوریت موضوع بحث می‌شد تا تصمیم بهتری می‌گرفتیم، اما متاسفانه مخالفان محترم نقدهایی به محتوا وارد کردند که با توجه به این موضوع ارائه توضیحاتی الزامی است.
نقوی حسینی دریاچه اورمیه (Lake Orumiyeh) را یک ثروت ملی نامید و افزود: این دریاچه از لحاظ زیست محیطی، گردشگری و ویژگی های خاص آن شهرت جهانی دارد و ثروت ملی محسوب می شود و نباید به آن نگاه استانی و منطقه ای داشت.
وی با بیان این که مجلس شورای اسلامی برای منافع ملی تصمیم گیری می‌کند، بیان کرد: آگاه شدن مجامع جغرافیایی دنیا از این موضوع ضروری است؛ همه محفل‌های علمی، امروز نگران این دریاچه هستند؛ پس بحث منطقه‌ای و نگاه استانی به آن، نباید در جریان بررسی آن لحاظ شود.
این نماینده مردم در مجلس، دریاچه اورمیه (Urmiye Gölü)  را جزو افتخارات ملی کشور معرفی و تاکید کرد: موضوع خلاف عدالت بودن توجه به این دریاچه از آن جهت مردود است که بحث منطقه ای نیست.
وی با تاکید بر اهمیت حفظ این دریاچه یادآور شد: انتقال آب ارس به دریاچه اورمیه جزو مصوبات هیئت دولت بوده است که متاسفانه فرم اجرا به خود نگرفته است.
این عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، تصویب دو فوریت طرح انتقال آب به دریاچه اورمیه (Urumiyeh Gölü)  برای جلوگیری از خشک شدن آن را برای حفظ حیثیت ملی کشور، خواستار شد.
منبع خبر:
http://tinyurl.com/3e32mxy
سخنان نورالله حیدری نماینده اردل و فارسن هم در مخالفت با طرح آب رسانی به دریاچه اورمیه در نوع خود جالب می باشد. آب رسانی چه مغایرتی با عدالت موجود در ذهن این شخص دارد خود جای بحثی مقاله ی دیگر می باشد.

گسترش بحران پارک ملی دریاچه اورمیه

گسترش بحران پارک ملی دریاچه اورمیه
در روزهای اخیر وضعیت بحرانی پارک ملی دریاچه اورمیه (Lake Urmia) بار دیگر خبرساز شده و مورد توجه مقامات سازمان محیط زیست و نمایندگان مجلس در ایران قرار گرفته است.
براساس گفته رئیس سازمان محیط زیست ایران، اکنون بحران زیست‌محیطی در دریاچه اورمیه از ظرفیت آن خارج شده است و به سوی نابودی تالاب‌های آن پیش می‌رود. یک نماینده مجلس شورای اسلامی در ایران نیز اعلام کرده است نمک از سوی دریاچه اورمیه به زمین‌های کشاورزی در شهر ارومیه رسیده و وضعیت کشاورزی در این منطقه را تهدید می‌کند.
دریاچه اورمیه که بزرگ‌ترین دریاچه درون سرزمینی آزربایجان و ایران است از مدت‌ها پیش با بحران زیست‌محیطی عمیقی روبه‌رو شده است؛ به طوری که به طور مداوم از میزان آب آن کاسته شده و بخش‌های وسیعی از آن از میان رفته است.
به گفته محمد محمدی‌زاده، معاون رئیس‌جمهور ایران و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، اکنون بیش از ۳۷ درصد تالاب‌های اطراف دریاچه اورمیه خشک شده‌اند و اگر روند فعلی ادامه یابد در آینده نزدیک بقیه تالاب‌های دریاچه ارومیه نیز خشک خواهند شد. به جز تالاب‌ها، بیش از چهل درصد از خود دریاچه اورمیه نیز از میان رفته و با توجه به خشکسالی‌های اخیر و میزان بالای تبخیر، آب باقیمانده دریاچه اورمیه نیز در حال خشک شدن است.
به گفته رئیس سازمان محیط زیست ایران، با خشک شدن دریاچه اورمیه (Lake Urmiye) ریزگردهای نمک و یونهای به جای مانده از مواد معدنی تاثیرات بسیار مخربی بر استان‌های همجوار دریاچه اورمیه و همچنین کشورهای اطراف خواهد گذاشت.
براساس پیش‌بینی کارشناسان محیط زیست، با خشک شدن دریاچه ارومیه که در منطقه آزربایجان ایران (منظور آزربایجان جنوبی) و استان‌های آزربایجان غربی و آزربایجان شرقی قرار دارد، حدود هشت تا ده میلیارد متر مکعب نمک برجای خواهد ماند که از آن به عنوان سونامی نمک در منطقه یاد می‌شود. برجای ماندن چنین حجم عظیمی از نمک بر سلامت انسان، حیوانات و گیاهان تاثیر منفی می‌گذارد و کشاورزی در منطقه را از میان می‌برد.
به گفته سید سلمان ذاکر، نماینده مردم ارومیه در مجلس، هم اکنون نمک به زمین‌های کشاورزی در اطراف شهر اورمیه رسیده است و کشاورزی در این منطقه را به شدت تهدید می‌کند.
به گزارش خبرگزاری مهر، شش هزار هکتار ساحل نمک دریاچه اورمیه می‌تواند یک سونامی بزرگ نمک ایجاد کند که باعث از میان رفتن باغداری و کشاورزی در شهر اورمیه می‌شود. اورمیه قطب کشاورزی و باغداری در آزربایجان غربی است و محصول سیب و انگور آن دارای کیفیت بالا و شهرت فراوان هستند.
به گفته نماینده ارومیه در مجلس، چنان‌چه دولت حمایت‌های لازم را به عمل آورد، می‌توان با برنامه‌ریزی مناسب بحران دریاچه اورمیه را مهار کرد. این امر به توسعه گردشگری و کشاورزی در این منطقه نیز می‌انجامد.
در همین زمینه، مدیرکل محیط زیست استان آزربایجان غربی نیز اعلام کرده برای نجات دریاچه اورمیه لازم است ۱.۳ میلیارد متر مکعب حقابه دریاچه اورمیه تامین شود. به گفته حسن عباس‌نژاد، دریاچه ارومیه در قسمت‌های جنوبی تا حدود ده کیلومتر پسرفت کرده است و در حال حاضر میزان نمک در آب آن به حدود ۳۸۰ تا ۴۰۰ گرم در هر لیتر رسیده و اکنون با خشک شدن بیش از دوهزار و هفتصد هکتار از مساحت آن، گنبدهای نمک در آن ظاهر شده است.
آقای عباس‌نژاد همچنین گفته است درجه حرارت منطقه حدود دو درجه سانتیگراد افزایش پیدا کرده است. به این ترتیب میزان تبخیر از دریاچه اورمیه باشدت بیشتری انجام می‌شود. بنابراین باید برای حفظ آب‌های حوزه دریاچه اقدامات جدی انجام شود. او همچنین از کنترل وضعیت دریاچه اورمیه با بالگرد و هواپیما خبر داده است.
 عوامل متعدد طبیعی و انسانی در بروز بحران زیست‌محیطی در دریاچه اورمیه (Lake Orumiyeh) دخالت دارند. خشکسالی‌های پی‌درپی و کمبود بارش، افزایش درجه حرارت هوا و تشدید تبخیر سطحی جزو عوامل طبیعی بروز این بحران هستند، اما از سوی دیگر افزایش سطح زمین‌های زیر کشت و در نتیجه آن شدت یافتن برداشت از منابع آبی، سد بستن روی رودخانه‌هایی که به دریاچه اورمیه می‌ریزند و کاهش شدید حقابه آن نیز جزو عوامل انسانی موثر در خشک شدن دریاچه ارومیه هستند.

در صورت خشک شدن این دریاچه بزرگ در  آزربایجان و ایران، آب و هوا و اقلیم مناطق اطراف نیز دچار تغییرات شدیدی خواهد شد. علاوه بر خسارت‌های زیست‌محیطی غیر قابل جبران، تاثیرات اقتصادی و اجتماعی فراوانی نیز به وجود خواهد آمد که از آن جمله می‌توان به کوچ و مهاجرت ساکنان اطراف دریاچه و کسانی که اقتصاد آن‌‌ها به نوعی به وجود دریاچه اورمیه (Urmiye Gölü) و کشاورزی در اطراف آن وابسته است اشاره کرد.
تاکنون پیشنهاد‌های مختلفی برای نجات دریاچه اورمیه عنوان شده اما هیچکدام از آن‌ها به مرحله عمل درنیامده است. ازجمله این پیشنها‌دها می‌توان از امکان بارور کردن ابرها، انتقال آب از دریای خزر و رودخانه ارس، بهینه کردن سیستم آبیاری در استان و دادن حقابه دریاچه ارومیه از رودخانه‌های اطراف آن نام برد.
به اعتقاد بسیاری از کارشناسان، در حالی که روش‌هایی مانند بارور کردن ابرها و یا انتقال آب از خزر و رود ارس یا غیر عملی هستند و یا تاثیرات مخرب دیگری بر محیط زیست برجای می‌گذارند، بهترین راه حل موجود تامین حقابه مورد نیاز دریاچه اورمیه از طریق رودخانه‌های اطراف آن است.
نویسنده وبلاگ بسیاری از کلمات و اشاراتی که بار پان ایرانیسمی داشته اند را تغییر داده است اصل نوشته در لینک زیر می باشد
منبع :
http://tinyurl.com/3j675gd

غفلت 50 ساله از وضعیت دریاچه اورمیه / 40هم اکنون درصد مساحت دریاچه اورمیه خشک شده است

شهر اورمیه: معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان محیط زیست کشور گفت: هم اکنون میراث دار بیش از نیم قرن غلفت (به نظر صاحب وبلاگ خیانت) از وضعیت و بحران دریاچه اورمیه هستیم.
محمد جواد محمدی زاده صبح شنبه در جلسه ستاد ملی و شورای منطقه ای مدیریت آبخیز دریاچه اورمیه با اشاره به اینکه ما هم اکنون میراث دار نیم قرن غلفت از دریاچه اورمیه هستیم، افزود: زمان پیش بینی شده برای نابودی کامل دریاچه ارومیه (Lake Urmia) در صورت ادامه روند فعلی پنج تا 10 سال بوده که جبران بی توجهی 50 ساله طی این مدت بسیار سخت است.
وی در ادامه بر لزوم اجرایی کردن مصوبات کارگروهها در مدت زمان کوتاه برای نجات پارک ملی دریاچه اورمیه تاکید کرد و اظهار داشت: در این راستا باید همه منابع مالی و انسانی در قالب یک مدیریت واحد متمرکز شوند.
جای خالی مشارکتهای مردمی در حل بحران دریاچه اورمیه احساس می شود
رئیس سازمان محیط زیست کشور با بیان اینکه جالی خالی مشارکتهای مردمی در حل بحران دریاچه اورمیه بشدت احساس می شود، ادامه داد: باید از طریق فرهنگ سازی و رسانه ای مدیریت قوی در حل بحران این زیست بوم با ارزش در سطح منطقه ای و ملی تلاش شود.
وی با اشاره به اینکه همگرایی و همز افزایی خوبی  برای حل مشکل زیست محیطی دریاچه اوذمیه به صورت جدی در سطح منطقه و ملی بوجود آمده، اظهار داشت: دریاچه ارومیه (Urmiye Gölü) از مهمترین اکوسیستمهای تالابی ایرال محسوب شده و در این راستا همه اقدامات لازم در حوزه حفظ این زیست بوم با ارزش انجام شد.
رئیس سازمان محیط زیست کشور ارائه عنوان پارک ملی، ذخیره گاه زیست کره و تالاب بین المللی را از جمله اقدامات انجام شده برای حفظ جایگاه دریاچه ارومیه در عرصه های ملی و منطقه ای دانست و بیان داشت: اما متاسفانه هم اکنون وضعیت دریاچه بحرانی بوده و وسعت از پنج هزار و 700 به دو هزار و 700 کیلومتر مربع کاهش یافته است.
محمدی زاده در ادامه اظهار داشت: باید باور کنیم که در صورت عدم توجه کافی و تخصیص به موقع اعتبارات، همانطور که دریاچه اروال با وسعت 15 برابری دریاچه اورمیه خشک شد، این زیست بوم با ارزش نیز به صورت کامل نابود و خشک می شود.
بحران موجود از آستانه تحمل دریاچه اورمیه (Lake Orumiyeh) خارج شده است
معاون رئیس جمهور در ادامه با بیان اینکه متاسفانه وضعیت فعلی و بحران از آستانه تحمل دریاچه ارومیه خارج شده است، ادامه داد: این امر نشان دهنده این موضوع بوده که در صورت ادامه این وضعیت دریاچه اورمیه ویژگی تالابی خود را از دست داده و نیازمند اتخاذ تصمیمات درصت و خردمندانه در خصوص رفع این مشکل است.
وی سازمان حفاظت محیط زیست را مسئول حفاظت و صیانت از پارک ملی دریاچه ارومیه عنوان کرد و گفت: این نهاد برای انجام رسالت خطیر خود از پیشرفته ترین تئوری های دنیا برای مدیریت زیست بومی برای حفظ دریاچه اورمیه استفاده می کند.
راه اندازی سیستم مدیریت یکپارچه حفظ تالابهای بین المللی  ضروری است
این مسئول همچنین در ادامه سخنان خود بر لزوم پیاده سازی سیستم مدیریت یکپارچه برای حفظ و صیانت از تالابهای بین المللی تاکید کرد وافزود: با توجه به بحرانی بودن وضعیت دریاچه ارومیه (Urumiye Gölü) همه مسئولان باید از مدیریت واحد برای کنترل و مقابله با این بحران زیست محیطی تبعیت کنند که این رویکرد نوین مدیریتی برای اولین بار در کشور انجام و در بند الف ماده 67 قانون چهارم توسعه کشور به تصویب رسیده است.
محمد زاده با اشاره به اینکه در این راستا کارگروه مقابله و مدیریت بحران دریاچه اورمیه در سطح ملی تشکیل شد تا همه دست اندرکاران این زیست بوم در قالب مدیریت یکپارچه و فرابخشی با هم تعامل داشته باشند.
وی از اجرای این طرح برای مدیریت وضعیت تالابهای شادگان، انزلی و هامون در حال حاضر خبر داد و بیان داشت: برنامه ریزیهای لازم برای هماهنگی انجام فعالیتها و ظرفیت سازی در ارتباط با دریاچه اورمیه انجام شده و وزارتهای کشور، راه و شهرسازی، نیرو، جهادکشاورزی و استانداران سه استان حوزه آبخیز دریاچه اورمیه در این راستا عمل می کنند.
40 درصد مساحت دریاچه اورمیه خشک شده است

رئیس سازمان محیط زیست کشور در ادامه سخنان خود با بیان اینکه متاسفانه هم اکنون 40 درصد مساحت آبی پنج هزار و 700 کیلومتر مربعی دریاچه اورمیه خشک شده است، ادامه داد: این در حالی است که مساحت باقی مانده نیز در معرض تهدیدات جدی است.
به گفته محمدی زاده امسال به طور معمول دمای هوای دو درجه گرمتر از سال گذشته گزارش شده و این امر باعث تبخیر زیاد آب از سطح دریاچه شده و خشکسالی سالهای اخیر نیز تاثیرات منفی در تشدید بحران دریاچه ارومیه داشته است.
نگران بروز پدیده ریزگردهای نمکی هستیم
رئیس ستاد ملی مدیریت بحران دریاچه اورمیه (Lake Urmia) با بیان اینکه در حال حاضر نگران بروز پدیده ریزگردهای نمکی در سطح منطقه هستیم،  اظهار داشت: در صورت وقوع این پدیده دشتهای حاصلخیز آذربایجان غربی و شرقی، اردبیل و قزوین متحمل خسارات و آسیبهای جدی می شوند.
محمدی زاده همچنین از بروز پدیده ریزگردهای بونهای مواد معدنی نیز اظهار نگرانی کرد و بیان داشت: هم اکنون تمام تلاش این سازمان صیانت از همه مولفه های حیات شامل آب، خاک و گونه های زیستی جانوری و گیاهی است
منبع خبر:
http://tinyurl.com/3joekx9

وقتی که متهم شماره یک در بروز فاجعه دریاچه اورمیه لو می رود!

به گواه آخرین یافته های اقلیمی منتشر شده از سوی پایگاه ملی مدیریت خشکسالی کشور(1) ، شرایط ترسالی بر کل حوضه آبخیز دریاچه اورمیه برای دومین سال پیاپی حاکم بوده است. به عبارت ساده تر، میزان ریزش های آسمانی حوضه آبخیز 5.2 میلیون هکتاری دریاچه اورمیه (آبخیزی که 5 برابر کشور لبنان وسعت دارد) در طول دو سال گذشته از میانگین دراز مدت آن بیشتر بوده است ؛ با این وجود، روند کاهش ژرفای آب در دریاچه ارومیه کماکان ادامه داشته و افزایش بارندگی نه تنها نتوانسته وضعیت دریاچه اورمیه (Urmiye Gölü) را بهبود بخشد، بلکه در تیرماه سال 1390 عمق آب دریاچه ارومیه 7.26 متر پایین تر از میانگین 9 ساله قرار داشته است . حتی با وجود بارندگی های مطلوب در 9 ماهه نخست سال آبی 90-1389 عمق آب دریاچه اورمیه در پایان خرداد 90 نسبت به دوره زمانی مشابه سال قبل از آن بیش از یک متر کاهش را نشان می دهد. وضعیت پیش آمده در شرایطی بوجود آمده که پیوسته از سوی مسئولین وزارت نیرو اعلام شده است که متهم ردیف نخست در بروز فاجعه پیش آمده در دریاچه ارومیه (Lake Orumiyeh) ، خشکسالی و تغییر اقلیم بوده و سهم سدسازی تنها 5 درصد است ! معنی سخن فوق علی القاعده باید این باشد که اگر آسمان دوباره بر دیار آزربایجان جانانه ببارد، آنگاه نگین فیروزه ای و دوست داشتنی کشور هم دوباره جان می گیرد! نمی گیرد؟
و البته حقیقت این است که جان نمی گیرد ... زیرا وقتی بر روی همه رودخانه های اصلی که به دریاچه اورمیه منتهی می شوند، چندین سد احداث شده باشد؛ وقتی وسعت اراضی کشاورزی در طول سه دهه گذشته بیش از 360 هزار هکتار افزایش یافته باشد، وقتی راندمان آبیاری هرگز از مرز 35 درصد افزایش نیافته باشد و وقتی شمار چاه های عمیق و نیمه عمیق حفر شده در منطقه به صورت مجاز و غیر مجاز از مرز 20 هزار حلقه هم گذشته باشد، معلوم است که دیگر از دست آسمان کار چندانی برای جبران این آزمندی و نابخردی آشکار برنمی آید! می آید؟
حقیقت داستان این است که دریاچه اورمیه (Lake Urmia) به عنوان یک تالاب بین المللی ارزشمند می توانست مهم ترین عامل ثبات پایداری بوم شناختی (اکولوژیکی) در آزربایجان باشد و مانند یک دستگاه مکش پرقدرت، از میزان گرد و غبار موجود در هوا بکاهد؛ اما اینک نه تنها بیش از 300 هزار هکتار از وسعتش را از دست داده و نمکزاری بزرگ را آفریده است، بلکه خود به عاملی مهم در افزایش ناپایداری منطقه بدل شده و در واقع مانند یک چشمه تولید گرد و خاک (بخوان نمک!) عمل کرده است؛ چشمه ای که از آن با عنوان گرانیگاه اصلی فرسایش بادی و عامل پیدایش سونامی 8 میلیارد تنی نمک در منطقه یاد می کنند.
به نظر می رسد یگانه راه بازگشت منطقه به شرایط طبیعی آن، پذیرش شجاعانه اشتباهات فاحش مدیریتی مان در آبخیز پهناور دریاچه اورمیه (Lake Urmia) است. ما باید به حق آبه طبیعی دریاچه ارومیه  به میزان دست کم 3 میلیارد متر مکعب در سال احترام نهاده و بکوشیم تا راندمان آبیاری به دوبرابر میزان کنونی افزایش یابد. همزمان باید با معرفی گزینه های جایگزین درآمدی بکوشیم تا میزان وابستگی معیشتی به سرزمین در سطح حوضه آبخیز دریاچه اورمیه کاهش یابد. در آن صورت شاید هر بار که از آسمان باران می بارد، بتوان امیدوار بود که دوره پریشان حالی اورمیه به کمینه خود نزدیک شود. در غیر اینصورت باید مطمئن بود که فرزندان ما، هرگز پدران و مادران خویش را به دلیل پیدایش کویر اورمیه به عنوان بزرگترین رویداد بیابان زایی قرن 21 نخواهند بخشید! خواهند بخشید؟
 واپسین نکته آن که هرگز طرح های انتقال آب بین حوضه ای نخواهد توانست آرامش را به این عرصه بازگرداند؛ همانگونه که انتقال دو برابری آب به حوضه زاینده رود نتوانست از خشکی تالاب گاوخونی ممانعت کند؛ بلکه تنها نیازها را به صورت تصاعدی افزایش داد.
منبع مقاله فوق:
http://tinyurl.com/5sh9fjc
1-    http://ncadm.ir/images/NCADM/PDF/khordad90.pdf
در 1-2 جای مقاله راقم این سطور دست برده است، آن هم بدلیل اینکه بعضی فرکانسهای پان ایرانیستی در بعضی کلمات گنجانده شده بود، مقاله اصلی از لینک بالائی قابل مطالعه می باشد.