Urmiye’li millet Vekili: Urmiye Gölü Qurumağın neçe Addımında

Güney Azərbaycan, Urmiye: Urmiye’li millet Vekili Nadir Qazipur bugün iran Ulusal Məclisində Urmiye Gölünün durumna toxunaraq iran dövlətinin bu çevresel fəlakətə ilgisiz və duyarsız davrandığını bird aha söyləyib və iran Dövlətinin qonula ilgili yetkililərindən nədənə Urmiye Gölü quruması haqqında heç bir addım atılmamadığından dolayı bilgi istədi.
Urmiye’li millet Vekilinə Görə Urmiye Gölü qurumaqdadır və bugünlər son nəfəsini çəkir ancaq iran dövləti son dərəcə qonuila ilgili ilgisiz vəduyarsız davranmaqdadırlar, düşünün durum o qədər qorxuncdur iran rejimin içindən seçinlən bu millət vəkillər bilə səssız qalmamaqdadırlar.
Bugün iran Ulusal məclisində Urmiye’li millet Vəkilləri Urmiye Gölü Qurumağın Gündəmdə saxlamalarıla ilgili məclisdə danışaraq iran dövlətinin nədən indiyədək 1 addım bilə bu bölgəsəl fəlakəti Önləmədiği haqqında sorular soruşdu ancaq həmişəki kimin iranin Ulusal məclisinin başxanı durumu qonu dışı tanımlayaraq sözü dəyişdirdi.
Qazipura Görə Urmiye gölünün quruması sonucunda birinci addımda ən az 3-6 milyon insan zorunlu olaraq köçəcəkdir və bu zorunlu köç Azərbaycani bir dəfəlik məhv edəcəkdir. Onün dediğinə Görə dəfələrcə Mahmid Əhmədinejad və dövlətinin yetkili insanlarıla ortaq toplantılar gərçəkləşdirmişlər ancaq indiyədək bir sonuc alınamamış və durum dəvam etməktədir.

آزربایجان - مرگ تدریجی دریاچه اورمیه

اسدالله افلاکی: ضرباهنگ مرگ برای دریاچه اورمیه که از 16 سال پیش آغاز شده بود اینک بیش از پیش شتاب گرفته است.

خشک‌شدن دوسوم دریاچه اورمیه نشان از آن دارد که دومین دریاچه شور جهان (به روایتی شورترین دریاچه جهان) لحظه‌به‌لحظه به مرگ نزدیک‌تر می‌شود؛ با وجود این، هنوز این هشدارها نتوانسته است خواب مسئولان ذی‌ربط را آشفته کند تا آنجا که از حداقل اقدامات اجرایی هم طفره می‌روند که اگر جز این بود مسئولان وزارت نیرو برای بازکردن دریچه سدها و پلمب 30هزار چاه غیرمجازی که در محدوده حوضه آبخیز دریاچه واقع شده، اقدامی کرده بودند. این دو راهکاری بود که چندی پیش در نشست مسئولان عالی رتبه محلی و کشوری در دستور کار قرار گرفت و وزارت نیرو ملزم به اجرای آن شد اما با گذشت چند‌ماه هنوز اقدامی در این زمینه صورت نگرفته است. آنطور که مهندس محمد درویش می‌گوید، اکنون سطح آب دریاچه اورمیه هشت متر کاهش یافته است کاهشی که طی 12هزار سال اخیر بی‌سابقه بوده است.

6/3 متر تا خشک شدن کامل دریاچه اورمیه

این کارشناس محیط‌زیست که اخیرا برای بررسی اثر سدهای احداث شده در بالادست حوضه آبخیز دریاچه اورمیه در ایجاد وضعیت موجود، به این منطقه سفر کرده است، به همشهری گفت: در اردیبهشت سال 1375 بالاترین /تراز دریاچه اورمیه از سطح دریا (ارتفاع آب) ، 5/1278 متر ثبت شده اما 20 مهرماه امسال این تراز به 1270/06 متر رسیده است. این تفاوت به‌معنای آن است که تراز آب (ارتفاع آب) نزدیک به هشت متر کاهش یافته است // درحالی‌که بنا بر مطالعات سازمان زمین‌شناسی طی 12 هزار سال گذشته این افت تراز (کاهش ارتفاع آب) سابقه نداشته است. عمق فاجعه آنگاه آشکار می‌شود که بدانیم ارتفاع کف بستر دریاچه اورمیه از سطح دریا 1267 متر است براین اساس، اگر 3/6 متر دیگر از ارتفاع آب کاسته شود دریاچه اورمیه کاملا خشک می‌شود. درویش می‌افزاید: همین الان هم دوسوم دریاچه خشک شده و در حال حاضر، در عمیق‌ترین بخش دریاچه اورمیه یعنی نیمه شمالی آن، عمق آب در بهترین حالت به 3/6 متر رسیده است درحالی‌که عمق دریاچه اورمیه در این محدوده 12 متر بوده است. این آمارها آخرین هشدارهایی است که اگر نسبت به آنها بی‌تفاوت باشیم به‌زودی دریاچه اورمیه همچون دریاچه اورال خشک خواهد شد و تبعات ناگوار آن گریبان میلیون‌ها نفر در منطقه را خواهد گرفت.

دزدیدن آب‌های دریاچه سدها

این فعال محیط‌زیست درادامه به نکته جدیدی اشاره می‌کند که تا پیش از این، کمتر کسی به آن پرداخته است. او می‌گوید: در بالادست سدهایی نظیر سد حسنلو، شهر چای، ساووج بولاق (مهادباد) و سدشهید کاظمی (زرینه‌رود) که در حوضه آبخیز دریاچه اورمیه احداث /شده دزدیدن آب از دریاچه به سدها به‌شدت رایج است. آبی که قرار است صرف کشاورزی و شرب در پایین دست شود و بخشی از آن هم حقابه دریاچه اورمیه است با موتور پمپ‌های بی‌شمار به غارت می‌رود. مسئول سد جیغاتی هم از غارت آب باخبر است اما ظاهرا توان مقابله با دزدان آب را ندارد. ‌روندی که اکنون در بالادست سدهای منطقه وجود دارد سبب ایجاد این تصور می‌شود که پدیده خشکسالی در حال وقوع است درحالی‌که مسئله چپاول آب در بالادست است که اثرات ناگوار آن در پایین‌دست به‌صورت خشکسالی آشکار می‌شود. بخش جالب ماجرا این است وزارت نیرو با سدسازی عملا باعث تسهیل آب دزدی می‌شود درحالی‌که اگر سدی وجود نداشته باشد امکان دزدی آب با این سهولت از رودخانه وجود ندارد.

درویش ضمن انتقاد از بی‌توجهی مسئولان وزارت نیرو به پدیده آب‌دزدی از دریاچه به سدها تصریح می‌کند: در شرایطی که دریاچه اورمیه با بحران مواجه است چگونه است که مسئولان سه استان ذی‌ربط (آزربایجان‌شرقی، آزربایجان غربی و کردستان) چشم به این دزدی آشکار می‌بندند. این درحالی است که روستاییان پایین‌دست از چپاول آب دریاچه سدها به‌شدت ناراضی‌اند. برای نمونه، روستائیان محمدیار (منطقه‌ای بین اورمیه و ساووج بولاق) از برداشت غیرمجازآب از سد حسنلو ناراحت بودند آنها می‌گفتند این رویه باعث خشک شدن اراضی کشاورزی ما شده درحالی‌که در بالادست سد حسنلو، اراضی مرتعی و دیم تبدیل به کشت آبی شده است.

ندانم‌کاری مسئولان

او می‌گوید: در سفر به اورمیه در بسیاری از مناطق، دپوهای بزرگ سیب‌های پادرختی به چشم می‌خورد. کشاورزان می‌گفتند، این سیب‌ها را کیلویی 160 الی 170تومان می‌فروشند درحالی‌که به گفته آنها پول دریافتی، حتی هزینه کارگر و حمل‌ونقل سیب‌ها را تأمین نمی‌کند. با وجود این، مسئولان جهادکشاورزی اعلام کرده‌اند که تولید سیب استان در سال‌جاری نسبت به سال گذشته 41 درصد افزایش داشته است حال آنکه وضعیت حوضه آبخیز دریاچه اورمیه دچار خشکسالی ضعیف تا متوسط بوده است آیا افزایش تولید سیب با این کیفیت با توجه به این شرایط موجب افتخار است؟ این کارشناس محیط‌زیست با اشاره به معاهده «باری» یادآور می‌شود: طبق این معاهده که آبان‌ماه 87 میان مسئولان استان‌های آزربایجان‌غربی، آزربایجان شرقی و کردستان، مسئولان وزارت نیرو، سازمان حفاظت محیط‌زیست و جهادکشاورزی به امضا رسید مقرر شد اولویت اول برگشت دریاچه اورمیه به وضعیت نخست باشد که برای رسیدن به این هدف، متناسب با خشکسالی، تولیدات کشاورزی محدود شود و تمهیدات دیگری هم ازجمله تغییر شیوه آبیاری سنتی به مدرن در دستور کار قرار گیرد. اما اکنون بی‌توجه به این معاهده، کشاورزان با کف‌شکنی، عمق چاه‌ها را که قبلا پنج الی شش متر بود به 60 متر رسانده‌اند تا سیبی تولید کنند که فروش آن حتی هزینه حمل‌ونقل آن را کفایت نمی‌کند! این مورد نشان می‌دهد که مسئولان به این معاهده پایبند نیستند که اگر بودند نباید سطح آب دریاچه ارومیه از سال87 تا امروز چهار متر کاهش پیدا کند.

درویش می‌افزاید: در این میان کشاورزان محلی نگران سم چینی هستند که دیگر کارساز نیست، نگران افزایش دستمزد کارگر هستند و نگران همه‌‌چیز هستند جز خشک شدن دریاچه اورمیه. در واقع تنها چیزی که به آن فکر نمی‌کنند خشک شدن اورمیه است. بدیهی است وقتی مسئولان جهادکشاورزی و مسئولان استانی متوجه این خطر نیستند چطور می‌توان انتظار داشت که یک کشاورز محلی نگران خشک شدن دریاچه اورمیه باشد.

منبع گزارش:

http://tinyurl.com/946l4zn

Urmiye Ve Burdur Gölü Aynı Kadere Sahip

Doğa Derneği tarafından İran”da bulunan Urmiye Gölü incelendi. Urmiye Gölü’nde yapılan inceleme sonucunda Burdur Gölü ve Urmiye Gölü’nün barajlar ve sondajlar sebebiyle kurumaya başladığı belirlendi. İki gölün de aynı kaderi paylaştığı belirtilirken, Doğa Derneği’nden yapılan yazılı açıklamada, “İran’ın Urmiye Gölü ile Burdur Gölü aynı sebeplerden ötürü kuruyor. Bölgemizdeki göllerin ortak kaderini değiştirmek için İran’da görüşmelerde bulunan Doğa Derneği ekibi, Urmiye Gölü’nü inceledi. İran’daki Urmiye Gölünün hikayesi Burdur Gölü’nünki ile benzer. Barajlar ve sondaj kuyuları sonucu kuruyan bir göldür” denildi.
Açıklamada, Ortadoğunun en büyük gölü, dünyanın üçüncü büyük tuz gölü olan Urmiye’nin, İran’ın Güney Azerbaycan bölgesindeki Tebriz ve Urmiye kentlerinde bulunduğu belirtilirken, şu ifadelere yer verildi:
”Göle de adını veren Urmiye, suyun olduğu şehir anlamına geliyor. Ramsar alanı ve Milli Park olan Urmiye Gölü, yaklaşık 200 tür kuş ve 23 tür, memeliye ev sahipliği yapıyor. Gölü besleyen akarsular üzerine inşa edilen barajlar, sondaj kuyularıyla yer altı sularının aşırı miktarlarda çekilmesi ve gölün ortasına inşa edilen otoyol Urmiye’yi yok ediyor. Urmiye Gölü şimdiye kadar alanının yüzde 60′ını kaybetti, böyle devam ederse göl birkaç sene içinde tamamıyla kuruyacak, tuz çölüne dönüşecek. Urmiye’nin çekildiği alanlardaki tuz fırtınaları tarıma zarar veriyor. Gölün tamamen kuruması geçim kaynağını kaybeden 14 milyon insanın göç etmek zorunda kalması demek. Urmiye Gölü’nün etrafında yaşayan yerel halk göllerini kurtarmak için yıllardır mücadele ediyor. 2010’da 3 bakanlığında imzaladığı Göl Yönetim Planı hazırlanmış. Urmiye Gölü Yönetim Planı’nda gölün su hakkı belirlenmiş. Gölün su hakkını karşılamak için tarımda su kullanımı azaltılacak, barajlardan göle su bırakılacak. Barajların ve sondaj kuyularının kuruttuğu Burdur ve Urmiye Gölleri komşu coğrafyalarda aynı sebeplerle yok oluşla karşı karşıya. Urmiye Gölü Yönetim Planı, bu sene revize edilecek Burdur Gölü Yönetim Planına ilham vermeli. Burdur Gölünün “su hakkı” tanınmalı. Barajlardan Burdur Gölüne hakkı olan su bırakılmalıdır.”
Kaynak

Urmiye Gölü 120 km Kiçilibdir

Güney Azərbaycan, Urmiye: iranin fars xəbər ajansinin yaydığı bilgilərə Görə Güney Azərbaycanin Urmiye Gölüsünün 120 km qurumuşdur və eləcə 5 Adası bütünlüklə Quruluğa qovuşmuşdur.
Məmdəmməd cavadməhəmməd zadə iranda keçrilən islam dünyası Coğrafiyasi konfrasinda Urmiye Gölü haqqında danışdı, ona Görə Urmiye Gölü sorunu toplumun nüfus artışı və insanin yazılmamış çevre yasalarına deyişdirmesinden qaynaqlanamaqdadır.  
Urmiye Gölü ekolojik baxımdan iran və dünyada özəliklərindən dolayı tayı olmayan bir bölgədir. Urmiye Gölü filistində olan Ölü dənizdən sonra Dünyanin ikinci böyük Duz gölüsü olaraq tanımlanmqdadır.
Urmiye Gölündə bulunan ‘Artemia Urmiana’ iran’a gətirdiği ekonomik payıdan dolayı son dərəcə önəmlidir ancaq Urmiye Gölü bugün yaxşı bir durumda dəyildir.
Urmiye – Təbriz Körpüsü və tiklmiş yüzlərcə sədd Urmiye Gölü yaşamını təhlükəyə bıraxmışdır və bugünkü durumu doğurmuşdur, Urmiye Gölünün bugünkü durumu qorxunc və acı vericidir.
Urmiye Gölünün duz oranının durumu bu gün o qədər çox olub ki Urmiye gölündə tək yaşayan canlı bilə yaşamamaqdadır, ötə yandan Göl 120 km  kiçilmişdir və Urmiye Gölü 5 adası bütünlüklə quruluğa qovuşmuşdur.
Urmiye Gölü qurumasından ən qorxunc və önəmli bölgədə Duzlu çöllərin artmasıdır. Bilimsəl verilərə Görə Urmiye Gölünün ölümünü önün almaq olur və iran dövləti və kürəsəl örgütlər bu iş üçün dəstək olmalıdırlar. 

دریاچه اورمیه 120 کیلومتر کوچک‌تر شد

به گزارش خبرگزاری فارس از تبریز، محمدجواد محمدی‌زاده ظهر امروز در پنجمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام هدف از مدیریت جغرافیایی محیط زیست را حفاظت و بهره‌برداری از منابع طبیعی، بدون بر هم زدن تعادل محیط، به منظور بهبود زندگی انسان‌ها عنوان کرد و افزود: مدیریت محیط زیست، کنش و واکنش میان عوامل زیستی و مکان‌های جغرافیایی سبب آن می‌شود که جغرافیا و مدیریت محیط زیست در حفظ تعادل انسان و محیط نقش آفرین باشند.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه به بحران دریاچه اورمیه اشاره کرد و گفت: با توجه به افزایش جمعیت در مناطق مختلف جهان و به تبع آن افزایش مداخله انسان و شدت بهره‌برداری بی‌رویه از منابع طبیعی موجود، مشکلات زیست محیطی نیز افزایش یافته است.

وی افزود: یکی از این مناطق آبی حساس در کشور ما دریاچه اورمیه است که تحت تاثیر الگوهای توسعه اقتصادی ناپایدار طی سال‌های جاری مشکلات عدیده‌ای در زیست بوم آن به وجود آمده است.

محمدی‌زاده گفت: دریاچه اورمیه به علت وجود انواع موجودات و پرندگان کمیاب و نادر جهان یکى از بزرگ‌ترین زیستگاه‌های طبیعى جهان به شمار می‌رود و پس از «بحرالمیت» در فلسطین اشغالى دومین دریاچه شور از نظر سختى آب در جهان محسوب می‌شود.

وی افزود: مهم‌ترین بی‌مهره آبزی دریاچه اورمیه آرتمیا، یک گونه میگوی بومی آب شور است و از اهمیت اقتصادی بسیاری برخوردار است.

محمدی‌زاده ادامه داد: با  انجام فعالیت‌های گسترده عمرانی از جمله ایجاد جاده شهید کلانتری، احداث پل، افتتاح سدهای مختلف بر روی دریاچه اورمیه و حوضه‌های آبریز آن و به علت اینکه بخش عمده‌ای از این طرح‌ها بدون در نظر گرفتن ملاحظات زیست محیطی انجام گرفته و می‌گیرد، دریاچه اورمیه در وضعیت بسیار مبهم و دردناکی از لحاظ زیست محیطی قرار دارد.

وی گفت:  علائم مختلفی همچون، افزایش شورى آب بیش از حد اشباع، کوچک‌تر شدن به میزان بیش از 120 کیلومتر، اتصال پنج جزیره از جزایر 9 گانه دریاچه به خشکى و همچنین ظهور لکه‌های سفید در بستر نیلگون دریاچه، دلیلی بر این ادعا و هشداری برای نابودی یکی از منحصربفرد زیست‌گاه‌های جهان و به ویژه آرتمیا به عنوان یکی از کمیاب‌ترین و گرانقیمت‌ترین موجود جهان است.

محمدی‌زاده گفت: وضعیت زیست محیطی دریاچه اورمیه و اثرات ناشی از تغییرات اعمال شده بر روی آن مهم‌ترین موضوع خشک شدن دریاچه و کویرزایی آن در منطقه است.

وی اظهار امیدواری کرد که با استفاده از دانش موجود و انجام مطالعات دقیق‌تر و با انتخاب بهترین نوع بهره‌برداری با بیشترین سازگاری مطابق با وضعیت اکولوژیکی منطقه، گامی موثر برای حفظ این سرمایه ملی و جهانی، برداشته شود.

معاون رئیس جمهور بلایا و مخاطرات محیطی را یکی از مخرب‌ترین عوامل آسیب رسان به انسان، جامعه و زیست برشمرد و افزود: یکی از شاخص‌های مهم توسعه کشورها، میزان آمادگی جامعه آنها در برابر انواع مختلف بلایای طبیعی است. در اکثر کشورهای دنیا در برنامه توسعه توجه کمتری به شرایط اضطراری و بحران‌ها می‌شود.

وی افزود: غالباً مرسوم است که برنامه‌ریزان توسعه و بحران جدا از هم کار کنند و همین امر باعث ناهماهنگی در امر برنامه ریزی توسعه و بحران شده است و تنها تعداد کمی از کشورهایی که دارای برنامه جامع مدیریت مخاطرات و بلایای در برنامه توسعه خود هستند به فاز آمادگی توجه نموده‌اند و بیشتر توجهات به فاز مقابله با بحران معطوف شده است.

محمدی‌زاده گفت: همچنین در عرصه بین‌المللی افزایش وقوع بلایای مختلف طبیعی در دهه‌های اخیر و گسترش خسارات مالی و جانی ناشی از آنها باعث شده است که با نگاه آینده‌نگری بیشتری به ویژه در کشورهای اسلامی، بحران مورد توجه قرار گیرد. به همین دلیل است که امروزه برنامه ریزی مدیریت مخاطرات طبیعی تا این اندازه اهمیت یافته است.

وی گفت: بسیار جای تقدیر دارد که موضوع دریاچه اورمیه به عنوان یکی از نمونه‌های عینی ارتباط تنگاتنگ مولفه‌های زیست محیطی و جغرافیا محور این همایش است و امیدوارم نتیجه آن ارائه راهکارهای عملی در دستیابی به موفقیت برای حل مشکل این دریاچه باشد. 

در این کنگره 350 محقق از کشورهای آمریکا، انگلستان، ترکیه، آزربایجان شمالی و مالزی و دانشجویان و استادان حوزه جغرافیا از داخل کشور حضور دارند.

پنجمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام 18 و 19 مهر در تالار وحدت و دانشکده علوم محیطی و معماری دانشگاه تبریز برگزار می‌شود.

نشست هم اندیشی در مورد دریاچه اورمیه و راه حل مدیریت بحران با حضور کارشناسانی از دانشگاه و صنعت با همکاری انجمن علوم و مهندسی آب در حاشیه این کنگره برگزار می‌شود.

ای کاش مسئولین دولتی به جای خرج کردن میلینوها تومان پول ملی صرف برگزاری چنین گردهمادئی های بی نتیجه ای فکری به حال دریاچه اورمیه نگین آزربایجان کنند تا در ذهن ملت ترک تداعی کننده اینکه دولت ایران خود کمر همت بر خشک کردن دریاچه اورمیه بسته شکل نمگیرد، چون تاکنون کوچکترین قدمی برای نجات دریاچه اورمیه برداشته نشده است.   

برداشت آزادی از خبر:

http://tinyurl.com/8jbh32p